«فیگور» نقد و بررسی شد؛ پدر در «فیگور» درک پذیر نیست | نیمرخ
|جعبه لایتنر آنلاین|

«فیگور» نقد و بررسی شد؛ پدر در «فیگور» درک پذیر نیست

lazy_placeholder.gif

IMG_20250730_193859_027-300x176.jpgپویا پارسا مقام، کارگردان فیلم «فیگور» در نشست اکران و نقد این فیلم در فرهنگسرای اندیشه گفت: اساسا علاقه من به سینما با تماشای اثار کیارستمی آغازشد و این فیلمم چشمکی طولانی به این سینماست،

به گزارش سینماسینما، وی با بیان اینکه «من این فیلم را با زبانی که دوست داشتم ساختم» گفت: ارتباط پدر و پس در فیگور برایم مهم بود، اقتباس متمرکز بر روایت ابراهیم اسماعیل (ع) استوار بود، نام فیلم کمک میکرد که بگویم هر کدام از شخصیت ها فیگور و ژست هستند، مادر، فیگور مادر، پدر، فیگور پدر و… است.

پارسامقام با تاکید بر نگاهش بر بدن ادامه داد: در این فیلم هرکس با سکوت و قاصله به دیگری نگاه می کند و این نشانه گذاری ها و تاکیدات را در فیلم برای شخصیت ها بارگذاری کردم.

وی افزود: من با داستانی مواجه بودم که هر گونه به آن نگاه می کردی برای ساختن یک ملودارم جگر سوز مناسب بود و من هر کاری کردم که از این تم فاصله بگیرم، سعی کردم خانواده ای بسازم که هر کدام با شغل و علاقه شان در کار رشد و پرورش و نگهداری هستند. پدر به دامداری، مادر به پرورش گیاه و خواهر به پرورش بدن، اما پسر خلاف این جریان حرکت می کند و بدنش در حال تحلیل رفتن است، اینها امکاناتی بود که با فاصله و از دور چیزی بگویم.

وی با اشاره به اینکه فیگور را ساختم تا به زبان سینمایی که علاقه دارم نزدیک شوم، بیان کرد: سلیقه سینمایی من بر این اساس بود که شخصیت را طوری پیش ببرم که مخاطب حدس نزند در انتهای فیلم پدر چه می کند و این چیزی بود که مدت ۷ سال باعث شد برای اکران منتظر بمانم،

وی ادامه داد: هدفم این بود که در حین تماشا نفهمیم پدر دیوانه است یا عاشق؛ من او را در مرز نگه داشتم. فیگوری از او ساختم که انگار پشتش چیزی نیست یعنی پدر نقش پدر را بازی می کند، کار علی در فیلم درک پذیر نیست که مخاطب دنبال درک آن باشد.

«فیگور» درباره تلاش انسان برای پنهان کردن زخم‌ و رنج زندگی است

در ادامه پریسا ساسانی، نویسنده و منتقد سینما گفت: «فیگور» فیلمی‌ است درباره تلاش انسان برای پنهان کردن زخم‌ و رنج زندگی که در فضای سینمای مستقل ایران ساخته شده است.

وی ادامه داد: این فیلم با اینکه با بودجه محدود ساخته شده و سعی کرده فیلمی در مسیر متفاوت از سینمای بدنه بسازد، اما آنگونه که باید در منطق روایی و قصه گویی موفق نبوده و به نظر می رسد بار ساختار، درام و نتیجه گیری را که اساسا بر عهده کارگردانی و تدوین است‌‌؛ به عهده مخاطب گذارده است و یکی از جدی‌ترین ایرادات فیلم «فیگور» به خط روایت و ریتم آن مربوط می‌شود.

وی افزود: نبود همخوانی شخصیت پردازی یکی از ضعف‌های جذاب فیگور بود اما علی مصفا در قالب استاندارد همیشگی خود وارد شد. او استاد استفاده از سکوت به جای دیالوگ است. در «فیگور»، بسیاری از لحظه‌های کلیدی فقط با نگاه یا حرکت‌های مینی‌مال او ساخته می‌شوند؛ مثلاً زمانی که احساس گناه می‌کند یا نمی‌داند چگونه با همسرش صحبت کند.

ساسانی تصریح کرد: از سوی دیگر کاراکتر علی در فیلم انسانی محتاط، خسته و درگیر گذشته است. بازی مینی‌مال و خونسرد علی دقیقاً با این فضا هماهنگ است و به باورپذیری نقش کمک می‌کند و بدون اغراق در اجرا، اضطراب، ترس یا پشیمانی شخصیت را با جزئی‌ترین حرکات صورت یا حتی تپق زدن در کلمات منتقل می‌کند. این جنس بازی نیاز به مهارت بالایی دارد.

وی افزود: شخصیت پدر بیش از حد منفعل است و خود بازیگر هم تلاش نمی‌کند انرژی پنهان شخصیت را بیرون بکشد. همین باعث می‌شود در برخی سکانس‌ها بازی‌اش کسل‌کننده یا بی‌رمق به‌نظر برسد. مصفا معمولاً در بازی‌اش از انفجار احساسی پرهیز می‌کند، که گاهی خوب است، اما در فیگور، جاهایی هست که تماشاگر انتظار دارد واکنش عاطفی‌تری ببیند، اما نمی‌بیند. این موضوع باعث فاصله‌ گرفتن احساسی مخاطب از شخصیت شد.

این منتقد گفت: فیلم گرچه از سینمای متفاوتی چون عباس کیارستمی، که کارگردان به آن تاکید دارد، دور بود‌؛ اما در صورت ادامه مسیر می تواند در مسیر سینمای مستقل ایران گام بردارد.

محسن سلیمانی فاخر، نویسنده و کارشناس سینما نیز گفت: نکته قابل تأمل در پوستر فیلم، نحوه نوشتن عنوان آن است؛ جایی که واژه “فیگور” به‌صورت دوپاره و جداگانه یعنی “فی” و “گور” درج شده است. این جداسازی، صرفاً یک انتخاب گرافیکی نیست، بلکه به نظر می‌رسد حامل یک بار معنایی و چندلایه است که در امتداد روح فیلم عمل می‌کند.

وی افزود: ترکیب فی – گور می‌تواند به‌صورت استعاری به معنای «در گور» یا زیستن در گور تعبیر شود و این دقیقاً با وضعیت روانی و اجتماعی شخصیت‌های فیلم هم‌راستاست. کاراکترهایی که در نوعی مرگ نمادین، تنهایی جمعی و فروپاشی درونی زیست می‌کنند.

سلیمانی فاخر همچنین با اشاره به جنبه‌‌های زبان‌شناختی و بصری اثر ادامه داد: در زبان انگلیسی، واژه figure به معنای ژست بدنی یا نقش اجتماعی است. اما در اینجا، جداسازی واژه باعث ایجاد ابهام و تعلیق معنایی شده که مخاطب را درگیر می‌کند. این تعمد در طراحی، ما را با فیلمی مواجه می‌کند که از ابتدا قصد دارد مرز میان نقش و واقعیت، ظاهر و باطن را به چالش بکشد.

او تأکید کرد: گسست در کلمه‌ “فیگور” تمثیلی از گسست فرهنگی و هویتی در جامعه ماست؛ جامعه‌ای که در آن پیوندهای معنایی و نقش‌های اجتماعی در حال فروپاشی‌اند. چنین جزئیاتی در طراحی، نشانه‌ای است از پیوند هوشمندانه میان بیان بصری و مضمون روانی فیلم.

سلیمانی فاخر با اشاره به یکی از کلیدی‌ترین مضامین فیلم گفت: فیگور نه‌تنها ژستی فیزیکی، بلکه استعاره‌ای از نقش‌هایی است که انسان در مناسبات اجتماعی ناچار به ایفای آن‌هاست. این «نقش‌پوشی» در روایت فیلم، گاه آگاهانه و گاه ناگزیر است؛ شخصیت‌ها مجبورند در جهانی سراسر نظارت، قضاوت و هنجار، بازیگر نقش‌هایی باشند که الزاماً با درون‌شان یکی نیست. فیلم به‌درستی این پرسش را پیش می‌کشد که: تا کجا می‌توان نقش بازی کرد، بی‌آنکه به دروغ بدل شد؟

وی افزود: خوانش من از فیلم، نگاهی جامعه‌شناسانه است. این روایت را می‌توان با نظریه‌های گافمن درباره “نمایش اجتماعی” تطبیق داد. جایی که فرد، نه آن‌طور که هست، بلکه آن‌گونه که باید باشد، بازتولید می‌شود. فیگور در این معنا، استعاره‌ای از زیست در دل اجبارهای پنهان و نقش‌هایی‌ست که ما را شکل می‌دهند.

منبع: سینما سینما
آدرس کوتاه: https://www.rokh.in/news/143512
دیدگاه

آخرین خبرها

اکران و نقد نماینده‌ی کانادا در اسکار در سینما اندیشه

فیلم سینمایی «چیزهایی که می‌کُشی» در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد بررسی می.شود. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «چیزهایی که می‌کُشی»، اثری در ژانر درام به‌کارگردانی علیرضا خاتمی، کارگردان ایرانی-کانادایی است که برای اولین بار در جشنواره ساندنس به نمایش درآمد و به‌عنوان نماینده‌ی کانادا در بخش بهترین فیلم بلند...

۱۴۰۴/۰۹/۲۴


اکران و نقد «مادر» در سینما اندیشه

اکران و نقد «مادر» در سینما اندیشه

فیلم «مادر» (Mother) در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد بررسی می شود. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «مادر»، اثری در ژانر درام به‌کارگردانی بونگ جون هو و محصول سینمای کره جنوبی است که در سال ۲۰۰۹ منتشر شد. برای علاقه‌مندان به سینمای بونگ جون هو، فیلم «مادر» یک انتخاب ویژه...

۱۴۰۴/۰۹/۱۷


تاکستان بی ثمر /درباره تعدد جشنواره های سینمایی که هیچ کارکردی ندارند 

محسن سلیمانی فاخر در روزنامه هم میهن نوشت : در سال‌های اخیر، کثرت جشنواره‌های سینمایی به پدیده‌ای بدل شده که بیش‌ازآن‌که بازتاب‌دهنده پویایی فرهنگی باشد، نشانه‌ای از بی‌برنامگی، رزومه‌سازی و هدررفت منابع عمومی است. جشنواره‌هایی که با پشتوانه سازمان‌ها و نهادهای بودجه‌گیر شکل می‌گیرند، عملاً به ویترین‌های کوچک و کم‌اثر...

۱۴۰۴/۰۹/۰۱


«تابستانی که برف آمد» در سینما اندیشه بررسی می‌شود

فیلم سینمایی «تابستانی که برف آمد» در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد بررسی می شود. به گزارش سینماسینما، فیلم «تابستانی که برف آمد»، اثری در ژانر ملودرام اجتماعی و به‌کارگردانی نسیم فروغ، نویسندگی فاطیما اباحمزه و تهیه‌کنندگی مریم بحرالعلومی است که در سینماهای گروه «هنر و تجربه» در حال اکران...

۱۴۰۴/۰۷/۲۱

داریوش مهرجویی
۲

از خانه تا شهر؛ تداوم فلسفه‌ی زیستن در سینمای مهرجویی

از خانه تا شهر؛ تداوم فلسفه‌ی زیستن در سینمای مهرجویی

نشست اکران و نقد و بررسی فیلم «طهران، تهران» ساخته‌ی داریوش مهرجویی و مهدی کرپور در سینما اندیشه به مناسبت هفته‌ی تهران برگزار شد. به گزارش سینماسینما، امیرحسین بهروز، نویسنده و منتقد سینما گفت: در وهله‌ی نخست باید به جایگاه این فیلم دو اپیزودی در کارنامه‌ی کارگردان‌های هر کدام از...

۱۴۰۴/۰۷/۱۶


«ناتوردشت» بررسی شد؛ پدیده کاتارسیس امروز در سینما کمیاب است

محمدرضا خردمندان، کارگردان فیلم «ناتوردشت»، در نشست نقد بررسی این فیلم در فرهنگسرای اندیشه، درباره چرایی پرداختن به ماجرای ربوده شدن یک کودک در کلاله گفت: گم شدن فرد در جامعه ما اتفاقی تکراری است، اما تفاوت این حادثه موج رسانه‌ای و همیاری گسترده مردم بود که در نهایت باعث...

۱۴۰۴/۰۶/۲۶


خطر «اکنون‌گرایی» در مواجهه با تاریخ؛ گذشته را با معیار امروز قضاوت نکنیم

فیلم مستند «فرار از قصر» به کارگردانی احسان عمادی در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد و بررسی شد. به گزارش سینماسینما، نوید پورمحمدرضا، نویسنده و مدرس سینما گفت: مستند «فرار از قصر» از مستندهای به یادآورنده است، درگیر بازافرینی گذشته است و به مقاطع مختلف تاریخی سرک می کشد. می...

۱۴۰۴/۰۵/۲۹


اکران و نقد «سوپرمن: داستان کریستوفر ریو» در فرهنگسرای اندیشه

سینما اندیشه میزبان نمایش و تحلیل مستند «سوپرمن: داستان کریستوفر ریو» می‌شود. به گزارش سینماسینما، در ادامه برنامه‌های «سینما اندیشه» که هدفش نمایش، نقد و تحلیل آثار برجسته سینمایی است، این هفته مستند «سوپرمن: داستان کریستوفر ریو» اکران و نقد و بررسی می‌شود. این مستند که با عنوان اصلی Superman:...

۱۴۰۴/۰۳/۱۱


«یک درد واقعی»؛ تاریخ‌نگاری با چاشنی کمدی-درام

فیلم سینمایی «یک درد واقعی» با حضور امیرابراهیم جلالیان و محسن سلیمانی فاخر، از نویسندگان و منتقدان سینما، در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد و بررسی شد. به گزارش سینماسینما، جلالیان در این نشست گفت: ژانر فیلم «یک درد واقعی» کمدی درام است اما درون‌مایه آن، یک مستند یا تاریخ...

۱۴۰۴/۰۲/۱۷


«مجمع کاردینال‌ها» دچار بیماری «ولع ایده» است

فیلم سینمایی «مجمع کاردینال‌ها» به‌کارگردانی ادوارد برگر با حضور حمیدرضا رنجبرزاده و محسن سلیمانی فاخر از نویسندگان و منتقدان سینما، در فرهنگسرای اندیشه اکران و نقد و بررسی شد. به گزارش سینماسینما، حمیدرضا رنجبرزاده، نویسنده و منتقد سینما گفت: مجمع کاردینال‌ها» در آغاز، به بیننده خود نوید یک فیلم نسبتاً...

۱۴۰۴/۰۲/۱۰


نمایش و نقدِ «چاقوکشی» در سینما اندیشه          

اولین نشست باشگاه «سینمااندیشه» در سال جدید به نمایش و نقد فیلم سینمایی «چاقوکشی» (Knives Out) اختصاص دارد. به گزارش روابط عمومی فرهنگسرای اندیشه، این فیلم در ژانر معمایی به نویسندگی و کارگردانی ریان جانسن است که در سال ۲۰۱۹ منتشر شد. چاقوکشی پس از اکران، تحسین جهانی منتقدان را...

۱۴۰۴/۰۱/۲۴


نمایش و بررسی «چگونه قبل از مرگ مادربزرگ، میلیونر شویم!» در سینما اندیشه

فیلم سینمایی «چگونه قبل از مرگ مادربزرگ، میلیونر شویم!» (How To Make Millions Before Grandma Dies)، محصول تایلند در سال ۲۰۲۴ به کارگردانی پت بونیتیپات است که در فرهنگسرای اندیشه، نمایش و نقد و بررسی می‌شود. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «چگونه قبل از مرگ مادربزرگ، میلیونر شویم!» درباره‌ی مرد...

۱۴۰۳/۱۰/۲۴


«پسر انسان» نقد و بررسی شد؛ شخصیت‌هایی که از آگاه‌شدن دیگران از گذشته‌شان، هراس دارند

فیلم «پسر انسان» با حضور سپیده میرحسینی کارگردان فیلم، ذبیح الله رحمانی و محسن سلیمانی فاخر، کارشناسان و منتقدان سینما و مریم پهلوانی، روان‌درمانگر شناختی، در باشگاه «سینما اندیشه» فرهنگسرای اندیشه نقد و بررسی شد. به گزارش سینماسینما، سپیده میرحسینی در این نشست گفت: فیلم را بر اساس زندگی واقعی...

۱۴۰۳/۱۰/۱۸


فیلم‌سینمایی «عکس»؛ تلاشی برای بازخوانی جایگاه انسان مدرن در جوامع سنتی

فیلم سینمایی «عکس» (Photograph) به کارگردانی ریتش باترا، با حضور پیمان شوقی و محسن سلیمانی فاخر از نویسندگان و منتقدان سینما، در رویداد «سینما اندیشه» اکران و نقد و بررسی شد. پیمان شوقی در این نشست گفت: فیلم «عکس» فیلمی ساده ولی تأمل‌برانگیز از فیلمسازی تازه‌نفس است که با آشنایی‌زدایی...

۱۴۰۳/۱۰/۱۲


فیلم کوتاه «آینه مات» بررسی شد؛ آدم‌ها آن چیزی نیستند که نشان می‌دهند

فیلم کوتاه «آینه مات» بررسی شد؛ آدم‌ها آن چیزی نیستند که نشان می‌دهند

«آینه مات» چهارمین ساخته محمدرضا فهمیزی بعد از فیلم‌های کوتاه داستانی «نگاه»، «ساعت شنی» و «گمان» و مستند داستانی «خانه خاطره‌ها» است. به گزارش سینماسینما، نشست نقد و بررسی فیلم کوتاه «آینه مات» به نویسندگی، کارگردانی و تهیه‌کنندگی محمدرضا فهمیزی، با حضور امیر ابراهیم جلالیان رمان‌نویس و منتقد سینما و...

۱۴۰۴/۰۶/۱۸

پیمان معادی
۱

پیمان معادی با «افعی تهران» خوش درخشید

سینماسینما، پریسا ساسانی ساخت سریال های جنایی در دوسال اخیر و پخش در پلتفرم های شبکه نمایش خانگی به یکی از شیوه های طرح داستان های واقعی و قتل های  زنجیره ای و به نوعی ذائقه سازی مخاطب بدل شده است. یکی از بهترین سریال ها در این زمینه «پوست...

۱۴۰۲/۱۲/۲۱


مستند سینمایی «رخ»، تماشای شکوه یک عمر ۸۴ ساله است/ گفت‌وگو با سام کلانتری

سینماسینما، پریسا ساسانی عصر یکی از روزهای آخرین ماهِ فصل پاییز، در ترافیک تهران برای دیدن یک فیلم مستند درباره هنرمندی نام‌آشنا در حوزه تجسمی، در یکی از کهن‌ترین سالن‌های نمایشِ تاریخ معاصر ایران گرد هم آمده بودیم تا به تماشای شکوه یک عمر ۸۴ ساله در مستند «رخ» به...

۱۴۰۲/۱۰/۰۴


اشتباه نکنید عمدی در کار نیست! اقدامی فوق انقلابی

سینماسینما، پریسا ساسانی رسیدن به این باور که سینمای امروز ایران نیاز به چرخ ندارد که از اول اختراع شود کار سختی نیست، بخصوص که قرار نیست این سینمای همیشه شریف و همیشه زخمی، دستمایه آزمون و خطا مدیریت ها در ادوار مختلف شود. سینمایی که بعد از سالها تلاش...

۱۴۰۰/۰۸/۰۵

نرگس آبیار
شیرین یزدان بخش

لوگوی فیلم «آبجی» برای نمایش در جشنواره جهانی فجر رونمایی شد

سینماپرس: لوگوی فیلم سینمایی «آبجی» با طرحی از رامین بهرامی جهت نمایش در بخش فیلم های ایرانی برای مهمانان خارجی جشنواره جهانی فیلم فجر رونمایی شد.

۱۳۹۵/۰۱/۲۷

شیرین یزدان بخش
حمیدرضا آذرنگ

«آبجی» به جشنواره جهانی فیلم فجر می‌رود

سینماپرس: فیلم سینمایی «آبجی» به کارگردانی مرجان اشرفی زاده برای نخستین بار در جشنواره جهانی فیلم فجر رونمایی می شود.

۱۳۹۵/۰۱/۱۴