نقدی بر «ویلایی ها» به بهانه پخش در نخستین جشن فیلم یزد/ زنگ خطر
سینماسینما، سیدمجتبی حسینی/ فیلمساز:
پرداختن به موضوعات جنسیتی در سینمای ایران جسارت و هوشمندی زیادی می طلبد. اساسا طرح داستانی که بخواهد معضلات افراد دو جنسی را در جامعه ی سنتی ایران مطرح سازد کار پیچیده و دشوار ی است. آینه های روبرو که با یکی از فیلمنامه های منتشر شده بهرام بیضایی تشابه اسمی دارد نخستین تجربه کارگردانی نگار آذربایجانی در سینما به حساب می آید. این فیلم دو داستان مجزا را آغاز کرده و در یک سوم آغازین فیلم به شکلی تصادفی اما منطقی به هم پیوند می دهد. رعنا (غزل شاکری) زنی مذهبی که شوهرش به علت بدهی در زندان افتاده و مجبور به مسافرکشی است دختری را که چند نفر مزاحمت برایش ایجاد کرده اند در بین راه سوار می کند. این همان دختری است که ما می دانیم یک ترنس بوده و پدر ثروتمند اما سنتی اش برای خلاص شدن از معضل رفتارهای مردانه او می خواهد به زور شوهرش دهد. داستان حالا دیگر از فضای شهری خارج و به یک فیلم جاده ای تبدیل می شود. هرچند رویدادهای پیش آمده برای ایجاد ارتباط نزدیک بین دو کاراکتر چندان پرداخت مناسبی ندارد موقعیت خلق شده جذابیت بالایی بوجود می آورد به ویژه وقتی فیلم به فضای شهری بازگشته و آدینه (شایسته ایرانی) به عنوان یکی ترنس که هنوز در قالب جسمی و پوششی یک زن است اما شخصیت یک مرد بالغ درونش نهفته با رعنای مذهبی زیر یک سقف تنها می شود. صحبت هایی که بین آن ها رد و بدل می شود در واقع تریبونی برای طرح خواسته ها و بیان احساسات و مشکلات دوجنسی ها در جامعه سنتی ایران است. دیالوگ های طرح شده فیلم را دچار نوعی شعارزدگی یکسویه می کند. کارگردان در رابطه با این موضوع بی طرفی را کنار گذاشته و جانب خواسته افراد دوجنسی را می گیرد. هر کس با شنیدن درد دل قهرمان قصه (آدینه) مجاب و با او همراه شد سفید و هر کس حاضر نیست منطق او را بپذیرد سیاه است. با آن که حتی آدینه از نتیجه مثبت تغییر جنسیتش مطمئن نیست و انجام عمل آن را تضمینی برای سعادت آینده اش نمی بیند گویا هیچ راه حل دیگری نیست. شاید می توان گفت اهمیت این فیلم بیشتر در طرح مسئله ای جسورانه و مورد نیاز جامعه است تا ساختاری منسجم، خلاقانه و هدفمند به عنوان هنر سینما.
“آینه های روبرو” سعی دارد دغدغه و مشکلات دوجنسه های معدود جامعه را در قالب داستانی دراماتیک به تصویر بکشد و البته در این هدف گذاری موفق عمل کرده است. در سکانسی از فیلم که پسر بچه ی رعنا لباس دخترانه پوشیده و تنبیه می شود به خوبی نشان داده می شود که ترنس بودن یا نبودن ارتباطی به تربیت خانوادگی و رعایت اصول آموزشی ندارد. جنسیت یک امر کاملا ژنتیکی است که بسته به هورمون های جسمی افراد شکل می گیرد. در این سکانس مفهومی این زنگ خطر برای تمام خانوارهای اجتماع از هر طبقه و با هر فرهنگ به صدا در آورده می شود که ممکن است یکی از نزدیکانشان با این معضل مواجه شود و راه حل آن جز با درک و پذیرش شرایط بوجود آمده میسر نیست. بر این نتیجه گیری اما نقدهایی نیز وارد است.
در فیلم مستند “شبیه دیگران باش” به کارگردانی طناز عشاقیان که سه سال پیشتر از “آینه های روبرو” ساخته شده معضلات زندگی ترنس ها در جامعه به شکل واقعی تری ترسیم شده است. در آن فیلم که شخصیت های واقعی سعی دارند به جای همجنسگرا بودن، ترنسکشوال باشند، چه با انجام عمل تغییر جنسیت و چه با انصراف از آن آینده ی روشنی برایشان نیست.
پایان خوش “آینه های روبرو” اما که هم بدهی شوهر رعنا را حل ساخته و از زندان آزادش می کند و هم آدینه را به آلمان فراری می دهد تا با انجام عمل تغییر جنسیت زندگی تازه ای را آغاز کند بیش از حد خوشبینانه است. کارگردان دچار نوعی قضاوت است که گویا یک ترنس به تمامی زن و یا به تمامی مرد بوده و با انجام عمل تغییر جنسیت قرار است تمام مشکلات درونی اش حل شود. می ماند پذیرش اجتماعی که با سفر به محیطی در خارج و جایی که شناخته نمی شود آن گونه که می خواهد خودش را بشناساند. راه حلی پیش پا افتاده و بیش از حد رویایی.
شاید عمده ترین بخش از فیلم که نمی تواند هم سطح سایر قسمت ها باشد زمانی است که ما به خانواده ی آدینه ورود پیدا می کنیم. همایون ارشادی آن گونه که باید به نقش ننشسته و نمایان گر پدری مستبد که برای آبرو و حیثیتش حاضر است به رفتار خشونت آمیز روی بیاورد نیست. از پسرعمه آدینه هم که در فیلم دیده نمی شود تصویر واضحی نمی بینیم؛ این که با چه انگیزه ای قصد ازدواج و گرفتن دختری دوجنسه با چهره ای زمخت و مردانه را دارد! در مجموع آینه های روبرو را می توان یک فیلم زنانه توصیف کرد که سعی دارد نگاه بدبینانه جامعه را نسبت به افراد دوجنسیتی تلطیف سازد. موضوعی بحث برانگیز که کمتر در سینمای ایران به آن پرداخته شده و با همه ضعف های ساختاری جایگاه ویژه ای به این فیلم بخشیده است.
آخرین خبرها
- «خائن کشی» آنلاین می‌شود
- مستند «در میان امواج» و روایتی زنانه از جنوب ایران
- تبری بهرام بیضایی از شبکه من و تو
- فیلم کوتاه «پیاده»؛ ایکاش وطن جای بهتری برای ماندن بود
- اکران آنلاین «قیف» از سهشنبه
- اولین اجرای «مزین السلطنه» تقدیم خبرنگاران می‌شود/ «ژن زامبی» در راه تماشاخانه هما
- وقتی از سینمای حرفه ای و اصیل حرف می زنیم
- نیرویی ماورایی برای فوتبالیستها؛ وقتی یک عشق زنانه میتواند کریستیانو رونالدو را هم دگرگون کند!
- بازگشت دِپ به هالیوود؛ پنه لوپه کروز و جانی دپ در یک فیلم اکشن مهیج بازی می‌کنند
- «پیر پسر» بهترین فیلم جشنواره لندنبریز شد
- «کیک محبوب من»؛ روایت سهل و ممتنع تنهایی
- فیلم جدید عبدالرضا کاهانی در بخش مسابقه ادینبورگ
- خواننده محبوب کشور: دوست دارم فرهاد مجیدی در ردیف اول کنسرتم مرا تماشا کند!
- رقابت «پیر پسر» در جشنواره ایرلندی
- فیلمی به تهیه‌کنندگی نوید محمدزاده در جشنواره لوکارنو
- چه کسی با اکران فیلم خارجی مخالف است؟
- تخریب دریک توسط تیم ملی آرژانتین با اشاره به کندریک لامار
- حکایت کوسههای مکانیکی «آروارهها» اسپیلبرگ
- ماراتن عذاب؛ کریستیانو رونالدو و اشکهایی که باید سرازیر می‌شد
- فیلم‌های سعید سهیلی و مهران مدیری در راه سینماها/ تعویق یک هفتهای اکران «یادگار جنوب»
مرتبط با خبر
خبرهای پربازدید
مهدویان و منیر قیدی پروانه ساخت گرفتند
محمد حسین مهدویان، منیر قیدی از جمله فیلم‌سازانی هستند که برای پروژه جدید فیلم‌سازی‌شان پروانه ساخت گرفتند.
۱۴۰۵/۰۷/۱۳
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
معرفی داوران بخش سریال نهمین جشنواره فیلم شهر
هادی اسماعیلی، کمال تبریزی، ابراهیم داروغه‌زاده، مجید زین‌العابدین، بهروز شعیبی، منیر قیدی و حسین کرمی به عنوان داوران بخش سریال نهمین جشنواره بین‌المللی فیلم شهر معرفی شدند. نوشته معرفی داوران بخش سریال نهمین جشنواره فیلم شهر اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۸/۱۸
نمایش «ویلایی‌ها» و تقدیر از منیر قیدی در موسسه سینماشهر
هم‌زمان با گرامیداشت هفته دفاع مقدس، فیلم سینمایی «ویلایی‌ها» در محل موسسه سینماشهر به نمایش درآمد و پس از آن، با حضور مدیرعامل این موسسه و مدیران سازمان سینمایی، از منیر قیدی کارگردان این اثر تقدیر شد. نوشته نمایش «ویلایی‌ها» و تقدیر از منیر قیدی در موسسه سینماشهر اولین بار...
۱۴۰۴/۰۷/۰۷
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
معرفی هیات انتخاب بخش سینمای ایران در جشنواره فیلم فجر
رعنا آزادی‌ور، آرش خوشخو، سعید سهیلی، منیر قیدی، حسین کرمی، محمود گبرلو و محمدرضا مصباح به عنوان اعضای هیات انتخاب بخش سینمای ایران در چهل‌وسومین جشنواره فیلم فجر معرفی شدند. نوشته معرفی هیات انتخاب بخش سینمای ایران در جشنواره فیلم فجر اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۳/۰۹/۲۷
فیلم سینمایی «دسته دختران» آماده نمایش شد
فیلم سینمایی «دسته دختران» به کارگردانی منیر قیدی آماده نمایش و خلاصه داستان این فیلم نیز منتشر شد. نوشته فیلم سینمایی «دسته دختران» آماده نمایش شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۰/۱۰/۲۴
«دسته دختران» در راه است
فیلم سینمایی «دسته دختران» ساخته منیر قیدی و تهیه‌کنندگی محمدرضا منصوری برای نمایش در چهلمین جشنواره فیلم فجر آماده شد.
۱۴۰۰/۱۰/۲۴
منیر قیدی؛ تنها نماینده کارگردانان زن در فجر۴۰
چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر با حضور ۲۲ فیلم در بخش مسابقه برگزار می‌شود که در لیست اسامی فیلمسازان حاضر، منیر قیدی تنها فیلمساز زنی است که نماینده جامعه زنان فیلمساز در این دوره خواهد بود. نوشته منیر قیدی؛ تنها نماینده کارگردانان زن در فجر۴۰ اولین بار در سوره سینما...
۱۴۰۰/۱۰/۱۱
یک فیلمساز زن چهلمین دوره جشنواره فجر
در چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر، منیر قیدی تنها فیلمساز زن است در حالی که اگر فهرست متقاضیان جشنواره همانند سال گذشته منتشر شده بود، می‌شد بررسی کرد که آیا ...ادامه مطلب
۱۴۰۰/۱۰/۰۸
چهلمین دوره جشنواره فجر و تنها یک فیلمساز زن
در چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر، منیر قیدی تنها فیلمساز زن است در حالی که اگر فهرست متقاضیان جشنواره همانند سال گذشته منتشر شده بود، می‌شد بررسی کرد که آیا کارگردان‌های زن دیگری هم فیلمی به جشنواره فجر ارائه کرده‌اند یا خیر.
۱۴۰۰/۱۰/۰۸
فیلم های دفاع مقدس در ژاپن به نمایش در می آید
در ادامه برگزاری هفته های فیلم ایران در ژاپن با فیلم های ترجمه و زیرنویس شده رایزنی فرهنگی، به مناسبت هفته دفاع مقدس و به صورت مجازی، دو فیلم «ویلائی ها» از منیر قیدی و مستند «۱۸ درصد» از مصطفی شبان که به اعزام و درمان جانبازان شیمیایی به ژاپن...
۱۴۰۰/۰۷/۰۶
بیضایی‌خوانی به «کارنامه‌ی بُندارِ بیدخش» رسید
«کارنامه‌ی بُندارِ بیدخش» در تازه‌ترین جلسه از سلسله جلسات بیضایی‌خوانی به کارگردانی کیوان کثیریان نمایشنامه خوانی می‌شود. به گزارش سینماسینما، نمایشنامه «کارنامه‌ی بُندارِ بیدخش» نوشته استاد فقید بهرام بیضایی، شنبه ۱۸ مهرماه ساعت ۱۹ در خانه فرهنگ و هنر یک اتفــاقِ سـاده خوانده می‌شود. ساناز پوردشتی و مهدی وحیدروش نقش‌خوانان...
۱۴۰۵/۰۷/۱۴
یادداشتی بر نمایشنامه‌خوانی «غروب در دیاری غریب»؛ شگفتی از ساز و کار جهان، وقتی عروسک‌ها زبان باز می‌کنند
سینماسینما، شهرام اشرف ابیانه غروب در دیاری غریب، آخرین سه‌گانه‌ی نمایشنامه‌های عروسکی بهرام بیضایی، حتی اکنون نیز نمایشنامه‌ای پیشرو و جسورانه شمرده می‌شود. اثری که به شعر پهلو می زند، با آن زبان ادبی و آهنگین و آیینی و اعتراضی نوآورانه‌اش، ودیالوگ‌هایی که حس روایت کهن و افسانه و حکایت...
۱۴۰۵/۰۷/۱۱
«چهار صندوق»؛ وقتی قدرت، سازندگانش را به بند می‌کشاند
سینماسینما، فرزانه متین؛ دوشب گذشته به تماشای نمایشنامه‌خوانی «چهار صندوق» بهرام بیضایی به کارگردانی کیوان کثیریان نشستم؛ شبی که برای من فقط یک نمایشنامه‌خوانی نبود، بلکه فرصتی بود برای دوباره شنیدن صدای هنرمندی که بخش مهمی از تئاتر و سینمای ایران با نام او معنا پیدا می‌کند. بیضایی از آن...
۱۴۰۵/۰۷/۰۳
بغض و حسرت محمد رضایی‌راد در مجلس یادبود بهرام بیضایی
در مجلس یادبود بهرام بیضایی از او به عنوان هنرمندی یاد شد که یک تنه به جای ده تن کار کرد.
۱۴۰۵/۰۷/۰۱
«چهار صندوقِ» بهرام بیضایی نمایشنامه‌خوانی می‌شود
نمایشنامه «چهار صندوق» در تازه‌ترین جلسه از سلسله جلسات بیضایی‌خوانی به کارگردانی کیوان کثیریان نمایشنامه خوانی می‌شود. به گزارش سینماسینما، نمایشنامه «چهار صندوق» نوشته استاد فقید بهرام بیضایی، دوشنبه ۳۰ شهریورماه ساعت ۱۹ در عمارت روبرو خوانده می‌شود. نغمه احمدی، رضا جلایری، بهگل ذوالفقارزاده، امیرعلی صابری، درسا علمی‌نژاد و حسین...
۱۴۰۵/۰۶/۲۸
«چهار صندوق» بهرام بیضایی نمایشنامه‌خوانی می‌شود
نمایشنامه «چهار صندوق» در تازه‌ترین جلسه از سلسله جلسات بیضایی‌خوانی به کارگردانی کیوان کثیریان نمایشنامه خوانی می‌شود. نوشته «چهار صندوق» بهرام بیضایی نمایشنامه‌خوانی می‌شود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۵/۰۶/۲۸
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
یادداشتی بر برخوانی نمایشنامه «آرش»؛ از ستوربانی تا کمانداری، از حماسه تا تراژدی
سینماسینما، عزیزالله حاجی مشهدی؛ در ادامه ی مجموعه برنامه های برخوانی نمایشنامه های استاد بهرام بیضایی با عنوان «بیضایی خوانی»، ۱۸ شهریور ۱۴۰۵ در «مدرسه سینما و تئاتر جادو»، با برخوانی ندا کوهی و کارگردانی کیوان کثیریان، به تماشای برخوانی نمایشنامه «آرش»، یکی از نوشته‌های آغازین سال های نمایشنامه نویسی...
۱۴۰۵/۰۶/۲۷
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
ویدیو/ شبی برای سینمای «ایران»
آیین گرامیداشت روز سینما با محوریت «ایران» شامگاه پنج‌شنبه (۲۶ شهریور) در محوطه بیرونی موزه سینما و با حضور تعدادی از مسوولان و هنرمندان سینما و تلوبزیون و با نکوداشت یاد بهرام بیضایی، ناصر تقوایی و اکبر عبدی گرامی داشته شد.
۱۴۰۵/۰۶/۲۷
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
گرامیداشت روز سینما / گزارش تصویری
گرامیداشت روز سینما با محوریت «ایران» و با نکوداشت یاد بهرام بیضایی، ناصر تقوایی و اکبر عبدی و آنهایی که جان خود را در جنگ و ناآرامی های دی‌ماه سال گذشته از دست دادند، شامگاه پنج‌شنبه ۲۶ شهریور ماه در موزه سینمای ایران برگزار شد. عکاس: علی چاشنی‌گیر
۱۴۰۵/۰۶/۲۷
شکل‌گیری مرکز اسناد خانه سینما به نام بهرام بیضایی
کتابخانه و مرکز اسناد خانه سینما با تاکید بر جمع‌اوری اسناد و آرشیو این نهاد صنفی، به اسم بهرام بیضایی نامگذاری شد.
۱۴۰۵/۰۶/۲۵