این فیلم ها جای کسی را تنگ نمی کنند/ بررسی اکران فیلم های خارجی در سینماهای ایران

تینا جلالی در اعتماد نوشت :

فیلم سینمایی «تمام پول های جهان»، «All the Money in the World» به کارگردانی ریدلی اسکات و با بازی میشل ویلیامز، مارک والبرگ، کریستوفر پلامر، رومن دوریس، چارلی پلامر، اندرو بوچان و تیموتی هاتون که محصول کشور انگلستان و امریکاست این روزها به صورت محدود و تک سانس در سینماهای تهران نمایش خود را آغاز کرده. با وجود اینکه چند روزی از آغاز طرح نمایش فیلم های خارجی در سینماهای کشور می گذرد شواهد حاکی است سانس های این فیلم مخاطبی ندارد ضمن اینکه سینماداران هم از اکران این نوع فیلم ها رضایت ندارند. البته بحث اکران فیلم های خارجی در سال های اخیر به یکی از تکراری ترین مباحث سینمای ایران تبدیل شده است. همه می دانیم به دلیل عدم قانون کپی رایت در کشورمان، فیلم های روز دنیا بدون سانسور و با کمترین قیمت و به آسانی در دسترس مخاطبان قرار می گیرد، در حالی که این پرسش مطرح است که دیگر چه اصراری به نمایش این فیلم ها آن هم با وجود ممیزی های فراوان بر پرده عریض سینماست؟از جهت دیگر با کمی تامل و دقت متوجه می شویم که مسوولان سینمایی بی دلیل بر اجرای این طرح اصرار نمی ورزند: از آنجایی که در قرن ٢١ هستیم و امروز سینمای ایران نیاز به تبادل و تعامل با دیگر کشورهای دنیا دارد اکران فیلم های خارجی راهی است میان ارتباط فرهنگی هنری دو کشور. همچنین لذت تماشای فیلم ها بر پرده عریض سینما هم دلیل دیگری بر اکران فیلم خارجی در سینماهای ایران است. برای روشن تر شدن موضوع با ٣ نفر از دست اندرکاران اکران فیلم های خارجی در سینماهای ایران گفت وگو کردیم و نظرات شان را جویا شدیم که از نظر می گذرانید:

اکران فیلم های خارجی همزمان با نمایش جهانی
حق پخش فیلم های خارجی مربوط به موسسه رسانه های تصویری است در مورد راهکار انتخاب فیلم های خارجی برای نمایش در سینماهای ایران از مهدی یزدانی، مدیرعامل موسسه رسانه های تصویری سوال پرسیدیم که او به «اعتماد» می گوید: «تلاش می کنیم اکران فیلم های خارجی در ایران همزمان با نمایش جهانی آنها یا اکران منطقه ای در کشور نمایش داده شود و در غیر این صورت سعی می کنیم مدت زمان زیادی از نمایش عمومی این فیلم ها نگذشته باشد.» وی همچنین در مورد سیاست های سازمان سینمایی در اکران فیلم های خارجی توضیح می دهد: «اکران فیلم خارجی نباید هیچ گونه مزاحمتی برای فیلم های ایرانی داشته باشد و از مازاد ظرفیت نمایشی فیلم های ایرانی برای اکران فیلم خارجی استفاده خواهد شد.»اینکه فیلم های خارجی در نمایش عمومی با چه میزان ممیزی همراه هستند پرسشی است که مهدی یزدانی در بخش دیگر صحبت خودبه آن اشاره می کند: «در انتخاب فیلم ها حداقل نیاز به ممیزی براساس موازین قانونی درنظرگرفته خواهد شد. »وی در پایان می گوید که درآمد حاصل از اکران فیلم های خارجی در اختیار خانه سینما برای انجام خدمات درمانی قرارخواهد گرفت.

فیلم های خارجی سه بعدی نمایش دهیم
رضا سعیدی پور، مدیر سینما آزادی نیز در این مورد توضیح می دهد: «در سال های گذشته فیلم های خارجی در سینماها به نمایش درمی آمدند که هم فیلم های خوب و هم فیلم های خارجی بد در میان شان بودند: اینکه می گوییم بد، منظور این است که مردم متقاضی تماشای این فیلم ها نبودند. اما بی تردید هر دوره ای که فیلم های خوب سینمایی روز دنیا نمایش داده شد مردم از آن فیلم های خارجی استقبال کردند. »
همان طور که علی آشتیانی پور">علی آشتیانی پور در سطر بالا اشاره کرد امسال قرار است در آیین نامه کارگروه اکران، تدابیری اندیشیده شود که اکران فیلم های خارجی به فیلم های ایرانی لطمه وارد نکند. سعیدی پور می گوید: « به این ترتیب سینماهای ۵ سالنه در یک تک سانس آن هم به صورت فوق العاده ساعت ١٠ شب فیلم های خارجی نمایش می دهند و سینماهایی همچون مگامال و کوروش که ١٠ سالن به بالا دارند یک سالن اختصاصی به فیلم های خارجی اختصاص داده شود. در حال حاضر فیلم «تمام پول های دنیا» چند روزی است که نمایش خود را در سینماها آغاز کرده اما متاسفانه فروش خوبی نداشته و استقبال چندانی از این فیلم نشده: مهم ترین دلیلش هم این است که همین فیلم با کیفیت خیلی خوب، به سرعت و به صورت رایگان از اینترنت دانلود و در اختیار تماشاگران قرار می گیرد. خب چه نیازی است که تماشاگر پول بدهد و فیلم سانسور شده را در سینما ببیند؟»
اما اگر فیلم های خارجی با قابلیت و ساختار بالا در این طرح به نمایش در آید مخاطب از این فیلم های خارجی استقبال می کند اما مدیر سینما آزادی معتقد است: «سینما مربوط به اوقات فراغت مردم می شود: مردم این روزها آنقدر دغدغه زندگی روزمره خود را دارند و ذهن شان درگیر موضوعات روز است که فرصتی برای سینما رفتن ندارند.»
رضا سعیدی پور در ادامه صحبت خود برای موفق اجرا شدن این طرح به مسوولان سینمایی پیشنهاد می دهد: «کسانی که مشتری تماشای فیلم ها هستند به دنبال اکران فیلم های سه بعدی در سینماها هستند. یعنی همیشه سراغ اکران این فیلم ها را از ما می گیرند: چون تماشای این نوع فیلم ها برای شان جذاب است. به نظر من نمایش فیلم های خارجی با جلوه های ویژه خوب سه بعدی حتی اگر با سانسور همراه باشد مخاطبان را جذب می کند و تماشاگر آن را در سالن های سینما دنبال می کند.»

می دانیم که حرکت غیرمعقولی است
علی آشتیانی پور">علی آشتیانی پور، مدیر پخش فیلم های خارجی در مورد ناراضی بودن برخی سینماداران از نداشتن مخاطب فیلم های خارجی می گوید: «در شورای صنفی این هفته هم این بحث مطرح شده بود اما به این نکته هم باید توجه داشت که فیلم های ایرانی هم امروز مخاطب ندارند چه برسد به فیلم خارجی. این روزها زمان اکران فیلم ها با مسابقات فوتبال همزمان شده و مردم ترجیح می دهند فوتبال تماشا کنند تا در سینما فیلم ببینند. ما هم در این روزها اکران طرح اکران فیلم های خارجی را بدون کوچک ترین تبلیغات آغاز کردیم اما تلاش کردیم فیلم هایی را برای نمایش در ایران انتخاب کنیم که از زمان اکران این فیلم ها در امریکا مدت زمان زیادی نگذشته باشد.» آشتیانی پور در ادامه به نو بودن این طرح اشاره می کند و در مورد سقف نمایش این فیلم ها در سینما می گوید: «با توجه به اینکه فیلم های خارجی تنها در ٣ سینمای اصلی صاحب سالن هستند و در سینماهای دیگر نمایش تک سانس دارند و هدف ما هم این است که نمایش فیلم های خارجی به ارکان فیلم های داخلی لطمه نزند سقف خاصی برای اکران این فیلم ها در نظر گرفته نشده. فیلم ها هر چقدر کشش داشته باشند نمایش خواهند داشت. چون این فیلم ها نه جای کسی را تنگ می کنند و نه مزاحم فیلم های داخلی هستند.»

وی در مورد میزان مخاطب و اینکه فیلم های خارجی با کمترین قیمت و ممیزی در اختیار تماشاگران قرار دارند، می گوید: «نگاه سیاستگذاران سینمای ایران به نمایش فیلم های خارجی اینگونه است که تنوع نمایش در سینمای ایران بر اساس حمایت از مخاطب تعریف دوباره شود و سبد فیلم ها را متنوع تر کنیم. ما هم می دانیم که فیلم ها در دسترس مردم قرار دارد و می فهمیم که حرکت غیر معقولی است که انجام می دهیم اما باید بدانیم که بسیاری از مردم دوست دارند فیلم های روز دنیا را بر پرده ببینند. مگر مردم نمی توانند فوتبال را از تلویزیون در خانه های خود ببینند چرا ترجیح می دهند به صورت دسته جمعی در سینما تماشا کنند و برایش وقت می گذارند؟ به همین جهت ما هم امیدواریم بتوانیم در طرح اکران فیلم های خارجی موثر واقع شویم و نیاز بخشی از مخاطبان را پاسخ دهیم و در این مسیر حضور داشته باشیم.»