فیلم‌های «هنر و تجربه» در شرایط عادلانه می‌توانند مخاطب جذب کنند

آی سینما: «خاطرات اسب سیاه» دومین فیلم شهرام علیدی است که این‌روزها در گروه «هنر و تجربه» به نمایش درآمده است. این فیلم در ترکیه و با حضور بازیگران شناخته‌شده ترک فیلم‌برداری شده است، فیلم قبلی این کارگردان «زمزمه با باد» نیز در کردستان عراق ساخته شده بود. علیدی در گفت‌وگو با آی سینما از ساخت فیلم جدیدش در ایران خبر می‌دهد و توضیحاتی نیز درباره شرایط اکران در گروه «هنر و تجربه» می‌دهد.

اولین فیلم شهرام علیدی «زمزمه با باد» است که توانست برنده سه جایزه از بخش هفته منتقدان شصت‌ودومین جشنواره فیلم کن در سال ۲۰۰۹ شود و در جشنواره‌های جهانی دیگر نیز توانست نظر داوران را به خود جلب کند. این فیلم در کردستان عراق و با حضور بازیگران کرد ساخته شده بود.

علیدی هفت سال بعد از این فیلم «خاطرات اسب سیاه» را نیز در ترکیه با حضور بازیگرانی چون براک توزون آتاج، دیمن زندی، شنای آیدین، ویلدان آتاسوار، بلال بلوت، عزیز چاپکورت، تارا جاف و شوال سام و همچنین مریم بوبانی ساخت. این فیلم از آذرماه امسال در گروه «هنر و تجربه» به نمایش درآمده که به همین بهانه با این کارگردان گفت‌وگو کرده‌ایم.

علیدی در ابتدای این گفت‌وگو در پاسخ به این‌که آیا از فروش «خاطرات اسب سیاه» در گروه «هنر و تجربه» تا کنون راضی بوده است و فکر می‌کند این فیلم در این گروه سینمایی دیده شده یا نه؟ به آی سینما می‌گوید: «این سوال نشان می‌دهد که شک و شبهه‌ای درباره این گروه سینمایی وجود دارد. این‌که «هنر و تجربه» می‌تواند مخاطب جذب کند یا خیر؟»

او در ادامه توضیح می‌دهد: «موضوع جذب مخاطب به چند عامل بستگی دارد. ما باید بدانیم در چه زمانی و چقدر می‌توانیم مخاطب بیشتری جذب کنیم. با یک مثال می‌توان گفت این‌که ما در شرایطی مهمانی برگزار کنیم که ترافیک بسیاری وجود دارد و موقعیت طوری باشد که مهمانان نتوانند سر ساعت بیایند و دیر برسند، قطعا در آن مهمانی تاثیرگذار است. البته اصل مهمانی را زیر سوال نمی‌برد شما مهمان دعوت کرده‌اید و جذابیت‌هایی هم برای آن در نظر گرفته‌اید.»

او درباره این‌که با اطلاع‌رسانی و شرایط بهتر می‌توان انتظار بیشتری از این گروه سینمایی داشت می‌گوید: «شکی ندارم کار هنری با عرضه خوب در زمان مناسب مخاطب را جذب خواهد کرد. در گروه «هنر و تجربه» نیز این اتفاق می‌توانست بیافتد. این‌روزها شرایط تغییر کرده و شاید هم ابزارهای دیگری وارد شده که در جذب مخاطب تاثیرگذار است اما همچنان تئوری این‌که فیلم خوب، اندیشه و تکنولوژی باعث جذب مخاطب می‌شود پابرجاست. در دهه‌های گذشته فیلم‌هایی مثل «رنگ خدا» و «مادر» هم روی پرده رفته و دیده شده‌اند. نکته‌ای که مطرح می‌شود این است که ما با مخاطبان جدیدی روبرو هستیم یا ساز و کارها تغییر کرده است که این سوال ما نیز هست. البته به نظر با تبلیغات خوب و شرایط عادلانه در اطلاع‌رسانی و در نظر گرفتن سالن و سانس مناسب امکان این‌که فیلم‌های این گروه نیز با مخاطب خوبی مواجه شوند وجود دارد.»

با توجه به این‌که هر دو فیلم علیدی در خارج از ایران و بیشتر با حضور بازیگران خارجی ساخته شده است، از او می‌پرسیم قرار نیست فیلمی در ایران و با عوامل ایرانی بسازد؟ که می‌گوید: «اتفاقا این‌روزها به دنبال یک فیلم‌نامه خوب برای شروع کردن پروژه جدیدی در ایران هستم. فیلم‌نامه‌ای که از لحاظ هنری و تکنولوژی راضی‌کننده باشد و آن رقیق بودن را داشته باشد که جاذبه‌های دم دست‌تری را برای مخاطب ایجاد می‌کند. البته اصراری نیست که این فیلم‌نامه از نوشته‌های خودم باشد و در واقع به دنبال فیلم‌نامه جذاب از کس دیگری هستم. تصمیمم این است که این فیلم هم هنری و هم سرگرم‌کننده باشد و استفاده از تکنولوژی هم در ساخت آن مهم است.»

او درباره وقفه هفت ساله‌ای که میان فیلم اول و دومش افتاده است نیز این‌طور توضیح می‌دهد: «بعد از فیلم اولم بلافاصله پیشنهادهایی برای ساخت فیلم‌هایی خارج از ایران داشتم، اما وسواسی که داشتم و زمانی که برای رسیدن به یک سناریوی خوب صرف کردم باعث این وقفه شد. البته در این مدت قرار بود یکی دو پروژه را در خارج از ایران کارگردانی کنم، اما سعی کردم خیلی گزیده برخورد کنم و امکان‌هایی که ایجاد شد مرا هول نکرد. البته این زمان قطعا باعث شد من تجربیات بیشتری نیز به دست بیاورم.»

او توضیحاتش را این‌طور تکمیل می‌کند: «من بعد از فیلم اولم با خبر خوب به ایران بازگشتم اما در سال ۸۸ با یک سیستم دیگری مواجه شدم، زمانی که همه ما آن را سپری کردیم. وگرنه آماده بودم فیلم بسازم، این‌را هم باید بگویم که شرایط الان برای ساخت و فروش فیلم بهتر به نظر می‌رسد.»

به گفته او، به ظور کلی باید ایجاد گروه «هنر و تجربه» که فرصت اکران فیلم‌های هنری و تجربی را فراهم کرده فرخنده دانست و اگر انتقادی وجود دارد به خاطر بهتر شدن این گروه است. البته این کارگردان نیز مثل بسیاری از کسانی که فیلمشان در این گروه به نمایش در می‌آید نمایش فیلم‌هایی که در اکران عمومی فرصت دیده شدن دارند را در میان فیلم‌های «هنر و تجربه» درست نمی‌داند و به این اتفاق نقد دارد.

او در پایان توضیح می‌دهد که احتمالا فیلم جدیدش در ماه‌های اول سال جدید وارد مرحله پیش‌تولید خواهد شد و همه چیز بستگی به پیدا کردن فیلم‌نامه مناسب دارد.

۹۴۱۳