روشنفکران؛ ذلیل، بیخاصیت و عقدهای هستند؟
در فیلم «ناگهان درخت» صفی یزدانیان یک گنگی گفتمانی خودنمایی میکند. این گنگی گفتمانی فیلم را دو پاره میکند. یک سر گفتمانش نوستالوژی است و یک سر دیگر فرو رفتن در زمان حال. هیچ هارمونی و نقطه میانی روایی برای اتصال این دو سر وجود ندارد. همین مسئله اثبات میکند که روشنفکرانی نظیر او، هنوز در ارائه آرا و نظراتشان دچار لکنت گفتنمانی هستند.
چرا استنباط کردیم که صفی یزدانیان از طیف روشنفکران است؟ فیلم و ساختار آثارش چنین گواهی میدهد. شاخصه لکنت مختص چنین آثاری است. در نیم قرن اخیر روشنفکران به همین لکنت مبتلا بودهاند و متن فیلم از این لکنت گفتمانی نیم قرنی بینصیب نیست. فیلم با روایت اول شخص و بر مبنای صدای شخصیت اصلی پیش میرود. این نگره گواهی بر لکنت مولف میدهد. جهانی که خلق میکند و شخصیت اصلی فیلم یعنی فرهاد هم دچار این لکنت است.
حتی شخصیت قبلی فیلم یزدانیان، فرهاد (علی مصفا) در فیلم «در دنیای تو ساعت چنده؟» همین مشکلات را دارد و قصه فیلم قبلی یزدانیان، درباره مردی است که در گذشته نتوانسته عشق خود را به زنی که دوستش دارد، ابراز و اعلام کند در نتیجه همیشه ناکام مانده است. این طیف از روشنفکران چون شجاعت ابراز ندارند از ترس خود فانتزی میسازنند. برای همین هامون با خواب و فانتزی آغاز میشود. در نیمی از آثار روشنفکری فانتزی مسلط است، چون شبه روشنفکران، روشنفکران و حتی الگوبرداران و پیروانشان، اراده محکمی ندارند به همین دلیل پناهنده به سرزمین فانتزیهای جنسی، عاطفی و هنری خود میشوند.
در فیلم در دنیای تو ساعت چند است، گلی (لیلا حاتمی) پس از ازدواجش به فرانسه میرود و برای مدتی به ایران بازمیگردد و فرهاد (علی مصفا) در دورانی که این زن متاهل است سعی میکند با کنشگری خاصی، عشق خود را به این زن ثابت کند. نوعی از معاشقه نوستالوژیک با زن شوهرداری که مرد به عنوان عشق سابق از ابراز آن در گذشته ناتوان بوده و حالا در دورانی که این زن متاهل است، کمی شجاعت پیدا میکند تا فانتزیهایش را نشان دهد.
در فیلم «ناگهان درخت»، فرهاد آنقدر قدرت ندارد که اصلیترین مطالبهاش، یعنی داشتن فرزند را از همسرش طلب کند و باز هم به همان لکنت دچار است. با در نظر گرفتن هر دو فیلم یزدانیان، درخواهیم یافت که مردان قصههای فیلم او جرات ابزار خودشان و خواستههایشان را ندارند.
فیلم که دیدگاه و گفتمانی ندارد، جرات هم ندارد، شخصیتهایش هم بزدلهای فتیشیست هستند و او تلاش میکند که به نمایش شخصیتهایی بپردازد که متمایزند. ناتوانی با تمایز، فرسنگها با یکدیگر فاصله دارند، وقتی شخصیت اصلی قصههای یزدانیان، فرهادها، اراده متوسطی برای ابراز خود و خواستههایشان را ندارند، دچار عقدههای روانی میشوند تا جایی که این عقده در رابطه فرهاد با گلی (فرزند یحیی) بروز پیدا میکند.
پیمان معادی نقش فرهاد را در فیلم ناگهان درخت بازی میکند. مرد منفعل تیپ روشنفکر طبقه متوسط که از بی خاصیتی و بی ارادگیاش، تماشاگر او را به سخره خواهد گرفت و دقیقا به یاد شخصیت ایرج در بمب خواهیم افتاد که معادی ایفا میکرد. یک مرد بیخاصیت منفعل در روابط زناشویی که مشکل روانیاش را با همسرش به سختی حل میکند.
اگر مهرجویی در هامون خلاقیت، شخصیتهای روشنفکرنما را دست میانداخت، معادی و صفی یزدانیان مردانگی و اقتدار زیستی آنان را به چالش میکشند.
آیا همه روشنفکران مردان ذلیل، بی خاصیت و عقدهای هستند؟ آنطور که معادی در بمب نشان میدهد و صفی یزدانیان در دو اثر اخیرش؟ اگر طبقه متوسط تیپیکال روشنفکر آنچنان که در ناگهان درخت میبینیم بچه ننه و ننر هستند،ادعاهای بعدی روشنفکران برای چیست؟ چرا از تحولات پس از انقلاب با نقش و نگاری از دروغ، طلبکاری خود را نشان میدهند؟
شخصیتهایی مثل فرهاد ناگهان درخت، در وهله نخست عقدههای اخلاقی و جنسی خود را حل و فصل کنند، سپس ادعاهای دیگری را در مسیر زندگیاشان مطرح کنند. وقتی شخصیت اصلی، ننر و بچه ننه است و عرضه اداره خویش را ندارد و وابستگیاش به مادر تا میانسالی حل و فصل نشده، چگونه خاطرات دوران کودکی اش رنگی و زیبا (مربوط به دوران پهلوی) و در دوران جوانی زشت و تیره (در دوران انقلاب) است. این شخصیت اراده فردی محکمی ندارد که زندگیاش را بسازد.
وقتی فرهاد از عقدههای خاص روانیاش خلاص نشده، چگونه میتواندبا یک ذهن علیل میان دو دوره تاریخی تفکیک قائل شود؟ نکته مهمتر این است که دوران کودکی فرهاد –پهلوی – شاد و زیباست اما به جوانی وو انقلاب میرسد، به یک دلیل واهی دستگیر میشود و سالها در زندان باقی میماند، آنهم به جرمی که هنوز مرتکب نشده است.
جرمش گوش دادن موسیقی و خواندن کتاب است. آیا با هر استدلالی میتوان دروغهای ناگهانی «ناگهان درخت» را باور کرد. روشنفکرانی نظیر فرهاد که توانایی اداره خودشان و همسرشان را نداشتند و ناکام در همه دورههای تاریخی بودند، با ایجاد تمایز میان حال و گذشته، در پی نادیده گرفته شدن ناتوانیهای خودشان هستند. ناگهان درخت میان دوران پهلوی و دهه شصت تفاوت قائل میشود و دوران اول را سپید و دوران دوم سیاه تصویر میکند. این وجه تمایزها و سپید و سیاه نگاه کردن به این دو دوران ریشه در ضعفهای شخصیتهایی نظیر فرهاد و خالقش دارد. لکنت،عدم تسلط بر خویشتن، عدم بهرهبری از مفهوم شجاعت، تمام اینها مولفههایی است که فیلم را تبدیل به حدیث نفس میکند.
*تسنیم
آخرین خبرها
- «خائن کشی» آنلاین میشود
- مستند «در میان امواج» و روایتی زنانه از جنوب ایران
- تبری بهرام بیضایی از شبکه من و تو
- فیلم کوتاه «پیاده»؛ ایکاش وطن جای بهتری برای ماندن بود
- اکران آنلاین «قیف» از سهشنبه
- اولین اجرای «مزین السلطنه» تقدیم خبرنگاران میشود/ «ژن زامبی» در راه تماشاخانه هما
- وقتی از سینمای حرفه ای و اصیل حرف می زنیم
- نیرویی ماورایی برای فوتبالیستها؛ وقتی یک عشق زنانه میتواند کریستیانو رونالدو را هم دگرگون کند!
- بازگشت دِپ به هالیوود؛ پنه لوپه کروز و جانی دپ در یک فیلم اکشن مهیج بازی میکنند
- «پیر پسر» بهترین فیلم جشنواره لندنبریز شد
- «کیک محبوب من»؛ روایت سهل و ممتنع تنهایی
- فیلم جدید عبدالرضا کاهانی در بخش مسابقه ادینبورگ
- خواننده محبوب کشور: دوست دارم فرهاد مجیدی در ردیف اول کنسرتم مرا تماشا کند!
- رقابت «پیر پسر» در جشنواره ایرلندی
- فیلمی به تهیهکنندگی نوید محمدزاده در جشنواره لوکارنو
- چه کسی با اکران فیلم خارجی مخالف است؟
- تخریب دریک توسط تیم ملی آرژانتین با اشاره به کندریک لامار
- حکایت کوسههای مکانیکی «آروارهها» اسپیلبرگ
- ماراتن عذاب؛ کریستیانو رونالدو و اشکهایی که باید سرازیر میشد
- فیلمهای سعید سهیلی و مهران مدیری در راه سینماها/ تعویق یک هفتهای اکران «یادگار جنوب»
مرتبط با خبر
خبرهای پربازدید
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
از خاموشی پرحسرت «فرزاد» تا قمار کلاهبرداران با اعتبار «هومن»
در هفتهای که پشت سر گذاشتیم پیمان معادی، مهران مدیری، علی شادمان، هومن سیدی و مرحوم فرزاد جمشیدی از مهمترین چهرههای خبرساز در محافل رسانهای بودند. نوشته از خاموشی پرحسرت «فرزاد» تا قمار کلاهبرداران با اعتبار «هومن» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۵/۰۴/۱۲
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
عکسی از پیمان معادی و پریناز ایزدیار در یک فیلم
فیلم سینمایی «بُنسای» با بازی پیمان معادی، شروین حاجیپور، پریناز ایزدیار به زودی برای اکران عمومی آماده میشود.
۱۴۰۵/۰۴/۱۰
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
فیلم سینمایی «زن و بچه» به اکران آنلاین رسید
فیلم سینمایی «زن و بچه» ساخته سعید روستایی و به تهیهکنندگی سید جمال ساداتیان، در فیلیمو آنلاین اکران میشود. به گزارش سینماسینما، در این فیلم سینمایی پریناز ایزدیار، پیمان معادی، حسن پورشیرازی، فرشته صدرعرفایی، سها نیاستی، مازیار سیدی، آرشیدا درستکار، سینان محبی و سحر گلدوست ایفای نقش میکنند.
۱۴۰۵/۰۳/۲۶
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
از صدای ناکوک «مهران» تا ساز خوشکوک «یوز» در گیشهها
در هفتهای که پشت سر گذاشتیم مهران مدیری، ابوطالب حسینی، مهران احمدی، پیمان معادی و کاراکتر اصلی انیمیشن «یوز» از مهمترین چهرههای خبرساز در محافل رسانهای بودند. نوشته از صدای ناکوک «مهران» تا ساز خوشکوک «یوز» در گیشهها اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۸/۳۰
در هیاتی به ریاست کارگردان سازنده «انگل»؛ پیمان معادی، داور جشنواره مراکش شد
فهرست اعضای هیئتداوران بیستودومین دوره جشنواره بینالمللی فیلم مراکش به ریاست «بونگ جون هو» برای ارزیابی ۱۴فیلم بلند بخش مسابقه اعلام شد. به گزارش سینماسینما، هیئت داورانی شامل هشت چهرهی برجسته از چهار قاره و متعلق به نسلهای مختلف که وظیفه دارند دربارهٔ ۱۴ فیلم اول و دوم ارائهشده در...
۱۴۰۴/۰۸/۲۸
«استادان بزرگ بازیگری» کتاب مرجع میشود؟
در نشست رونمایی از ترجمه پیمان معادی، مطرح شد که کتاب «استادان بزرگ بازیگری و شیوه های آموزش آن ها» به زودی جزو مطالب کاربردی در هنر نمایش ایران خواهد شد .
۱۴۰۴/۰۸/۲۳
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
رونمایی از کتاب «استادان بزرگ بازیگری و شیوههای آموزش آنها» با ترجمه پیمان معادی؛ پاکدل: مادر سینما، کتاب است/ پیروزفر: آموزش بازیگری فقط انتقال تجربه نیست/ معادی: رونمایی این کتاب جذابتر از لحظات روی فرش قرمز فیلمها بود
مراسم رونمایی از کتاب «استادان بزرگ بازیگری و شیوههای آموزش آنها» با ترجمه «پیمان معادی» کارگردان و بازیگر سینمای ایران با حضور جمعی از اهالی سینما برگزار شد. به گزارش سینماسینما، نشست رونمایی از کتاب «استادان بزرگ بازیگری و شیوههای آموزش آنها» عصر امروز با حضور پیمان معادی مترجم کتاب،...
۱۴۰۴/۰۸/۲۲
منصوریان: پیمان معادی استقلالیتر از من است؛ یک بازیگر به عشق فرهاد پیوس، آیفون ۱۷ خریده است!
علیرضا منصوریان صحبتهای جالبی درباره چند بازیگر ایرانی مطرح کرد.
۱۴۰۴/۰۸/۱۶
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
سریالهای جدید پیمان معادی، آیدا پناهنده و حامد عنقا در راه است
۱۲ سریال جدید و برنامه سرگرمکننده در صف تولید و انتشار پلتفرم فیلیمو قرار دارد. به گزارش سینماسینما، چهرههایی چون «پیمان معادی، آیدا پناهنده، حامد عنقا، علی اسدزاده، مصطفی کیایی، امین حسینپور، محمدرضا تختکشیان، حامد جوادزاده و…» به زودی تولیدات جدید خود را در شبکه نمایش خانگی منتشر میکنند. فهرستی...
۱۴۰۴/۰۶/۱۸
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
میزبانی سینماها از آثار جدید/ پریناز ایزدیار، پیمان معادی، پژمان جمشیدی و بهرام افشاری این هفته به سینماها میآیند
فیلمهای جدید سینمایی با بازی بازیگرانی همچون پریناز ایزدیار، پیمان معادی، پژمان جمشیدی، مهدی هاشمی و بهرام افشاری از این هفته در سینماها اکران میشوند. به گزارش سینماسینما، پس از آغاز اکران فیلمهای «ترک عمیق»، «آنجا همان ساعت» و «زعفرانیه ۱۴ تیر» در هفتههای گذشته و با اکران سه فیلم...
۱۴۰۴/۰۴/۲۸
«بیسروصدا»؛ زمزمه تلخ زیر لایههای تاریک شهر
سینماسینما، عدنان شاه طلایی «بیسروصدا» سومین اثر مجیدرضا مصطفوی است؛ فیلمی که با ظرافت یک شعر، تصویری و تلخی یک واقعیت اجتماعی وصداهای خاموش شده رابه گوش، می رساند. این فیلم بیش از هر فیلم اجتماعی دیگری داستان سیامک با بازی پیمان معادی را روایت می کند، مردی ساده، آرام...
۱۴۰۴/۰۴/۲۴
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
از عاشقانههای «سجاد» برای وطن تا بازگشت تماشایی «الهام»
در هفتهای که پشت سر گذاشتیم سجاد افشاریان، پیمان معادی، الهام پاوهنژاد، فریبرز عربنیا و یونس غزالی از مهمترین چهرهها در محافل رسانهای بودند. نوشته از عاشقانههای «سجاد» برای وطن تا بازگشت تماشایی «الهام» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۴/۱۳
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
معادی، روستایی و انیماتورهای برنده اسکار، عضو آکادمی شدند
آکادمی اسکار از ۵۳۴ چهره جدید برای عضویت دعوت کرد و در این میان سعید روستایی، پیمان معادی، شیرین سوهانی ...ادامه مطلب
۱۴۰۴/۰۴/۰۶
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
نشست خبری «زن و بچه» در جشنواره کن؛ روستایی: این فیلم مستقلترین زنِ سینمای من را روایت میکند
نشست خبری فیلم «زن و بچه» ساخته سعید روستایی با حضور کارگردان و پریناز ایزدیار ، پیمان معادی دو بازیگر اصلی فیلم برگزار شد. به گزارش سینماسینما، در نشست خبری فیلم «زن و بچه» در جشنواره کن، سعید روستایی از تولد مستقلترین شخصیت زن در سینمایش سخن گفت؛ زنی که...
۱۴۰۴/۰۳/۰۲
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
سعید روستایی در نشست کن: «زن و بچه» مستقلترین زن سینمای من را روایت میکند
نشست خبری فیلم «زن و بچه» ساخته سعید روستایی با حضور کارگردان و پریناز ایزدیار ، پیمان معادی دو بازیگر ...ادامه مطلب نوشته سعید روستایی در نشست کن: «زن و بچه» مستقلترین زن سینمای من را روایت میکند اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۳/۰۲
رفیعی: حذف تیمملی فوتبال ساحلی با محاسبات AFC نادرست است/ دبیرکل حق انتخاب بحرین را نداشت
مشاور امور حقوقی فدراسیون فوتبال معتقد است که کنفدراسیون فوتبال آسیا در خصوص محسباتش برای معرفی تیم های حاضر در جام جهانی فوتبال ساحلی اشتباه کرده است.
۱۴۰۰/۰۲/۰۳