مجید برزگر نویسنده، تهیهکننده و کارگردان سینمای مستقل در ابتدای این گفتوگوی برخط با ارائه تعریفی از سینمای مستقل عنوان کرد: این یک موضوع پرمناقشه و درگیر کننده است. سالهاست عبارت سینمای مستقل در ایران استفاده میشود و کمی کاربرد آن پیچیده شده است. این عبارت در سینمای آمریکا ابتدا مطرح میشود و مربوط به بحثهای کپی رایت است. این عبارت ابتدا در دوران طلایی هالیوود به جریان متفاوتی در اندیشه که میخواست وارد سینما شود و علیه نظام استودیویی قد علم کند، مطرح شد. از اوایل دهه ۴۰ تا نیمه دهه ۵۰ و تا قبل از افول فیلم فارسی در ایران نیز بعضا فیلمها در استودیوها ساخته میشدند اما بعد از آن این جریان متوقف شد.
وی افزود: سینمای مستقل در فرانسه با شکلگیری سینمای موج نو تعریفش جدیتر شد. نگرانی از جریان اصلی یا میناستریم مدیران فرهنگی را به این فکر انداخت که ممکن است این سینما از بین برود و آنها شروع کردند به تاسیس مراکز دولتی که مالیات بر فروش فیلمهای خارجی یا داخلی پرفروش دریافت کنند و از این منبع فیلمهایی مستقل را بتوانند بسازند. در آمریکا به تدریج استودیو خود به سازنده فیلم مستقل تبدیل و وارد تولید فیلمهایی با برآورد هزینه کمتر شد اما در اروپا دولتها و بنیانهای فرهنگی با تامین بودجهها به ساخت این جنس فیلمها روی آوردند.
وی ادامه داد: در این تعریف تقریبا ایران جایی ندارد. زیرا نه نظام ساخت فیلم استودیویی در کشورمان وجود دارد و نه تولید فیلم مستقل در کارنامه تهیهکنندگان فیلمهای بدنه دیده نمیشود. از طرفی دولت نیز علاقهای به ساخت فیلمهای مستقل ندارد. این استقلال قرار بود در ساخت فیلم غیرسفارشی نمود یابد اما سینمای مستقل در ایران از دهه ۲۰ شروع میشود و شکل جدیتری در اواخر دهه ۳۰ به خود میگیرد که خارج از دلبستگی به اکران و مخاطبان عمومی فیلمهایی ساخته میشود. برای مثال پرویز صیاد تهیهکننده طبیعت بیجان و… میشود اما بعدتر این جریان کمتر دیده میشود.
وی خاطر نشان کرد: اول از همه ارزان بودن و دوری از بودجههای کلان که اگر میخواستند نیز به دستشان نمیرسید و دوم رها بودن در فرم و احساس فیلم دو مشخصه عمدهای است که سینمای مستقل را در ایران تعریف میکند. به معنایی این سینما شیفته سینما بودن تعریف میشود. وقتی از دهه ۶۰ و ۷۰ به مرور از سینمای آنالوگ رد میشویم و به دهه ۸۰ و گسترش سینمای دیجیتال میرسیم، تعریف در تولید متفاوت میشود و با دسترسی به تجهیزات و ظهور دیجیتال سینما به نوعی کوچک میشود به این معنا که دیگر به سادگی میتوان با یک تلفن همراه فیلم ساخت. اگرچه در دهه ۹۰ به نظرم سینمای مستقل نقیض خود شد و رفتار محافظهکارانه خود را در دوران آنالوگ با خود نگه داشت و تنها دوربیناش تغییر کرد اما قصهگویی و ستارگانش همچنان به همان روال سابق باقی ماند.
برزگر استقلال فیلم را در حوزه اندیشه تعریف کرد و گفت: فیلمی که مستقل در اندیشه است و سفارش نمیپذیرد اما با بودجه بیشتری تولید میشود همچنان مستقل است. در جامعه سیاستزده ما اساسا فیلم مستقل در اندیشه تعریف میشود. بودجه آن میتواند از هر جایی تامین شود، اما فیلمساز باید فیلم خود را بسازد اما سوال این است که آیا هر جایی که وابسته به دولت نیز است حاضر است از ساخت اندیشه من حمایت کند؟ قطعا جواب لزوما مثبت نیست. این در حالی است که کشوری مثل سوئد، فیلمسازی چون برگمان را به عنوان یک سرمایه میداند و در تمام عمر او امکاناتی را در اختیارش قرار میدهد تا فیلم و تئاترهای خود را تولید کند.
وی ادامه داد: جنبش سینمای آزاد قبل از انقلاب یا شیوه فیلمسازی فریدون رهنما در ایران از جمله مصادیق سینمای مستقل در تاریخ سینما بوده است اما نمونههای آن چندان زیاد نیست و در دهه ۹۰ نیز تقریبا این جریان به صفر میرسد.
این سینماگر توضیح داد: مناسبات حرفهای و نگرانی از این که اگر فیلم لهجه یا نابازیگری در آن حضور داشته باشد یا قصه به کلیشهها نزدیک نباشد، ممکن است نفروشد، فیلم را به جریان اصلی و رایج نزدیک میکند و به مرور از سینمای مستقل فاصله میگیرد. در دهه ۹۰ سینما آنقدر گران شد که فرصتهای تجربه کردن را از سینماگران گرفت. گاهی بخش خصوصی و حتی فیلمساز تمام سرمایهاش را به خدمت میگیرد تا از محل فیلمسازی علاوه بر اجرای ایدهاش بتواند درآمدی داشته باشد. در این شرایط باید با احتیاط سراغ خواسته تماشاگر و تامین خواسته سرمایهگذار حرکت کرد و جریان تجربهگرایی در فیلم کوتاه و سینمای زیرزمینی و ساخت فیلمهای متهورانه به آن بخشها معطوف شد.
در ادامه این لایو مجیدرضا مصطفوی تهیهکننده و کارگردان سینمای ایران با اشاره به دو موضوع سرمایه و ایده و زبان سینما در ارتباط با سینمای مستقل عنوان کرد: به نظرم سرمایه فیلم مستقل از هر جایی میتواند تامین شود؛ به شرط آن که سرمایهگذار دخالتی در ایده نداشته باشد. در اینجا میتوان به عملکرد کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در دهه ۶۰ و ۷۰ اشاره کرد که تنها به بحث تامین هزینه ورود کرده است اما با گذشت زمان مراکز و ارگانها دخالت خود را بر جریان محتوا و فیلمنامه همزمان با تامین هزینه بیشتر کردند و این استقلال فیلم را برهم میزد.
وی افزود: این ماجرا باعث شد که خود من هیچ وقت به دنبال جذب سرمایه دولتی نباشم اما بیشترین تعریف فیلم مستقل به همان جریان محتوا و استقلال فیلمنامه از سفارش برمیگردد. در هنر و تجربه تاکنون ۱۸۹ فیلم بلند شامل پروانه سینمایی و غیرسینمایی اکران شده است که آمار قابل توجهی در دهه ۹۰ است و به نظرم دو ۵ سال متفاوت در دهه ۹۰ از نظر وضعیت فیلمهای هنر و تجربه داشتهایم.
وی با بیان این که سینمای مستقل حمایت و مخاطبان جدی دارد، عنوان کرد: واقعیت این است که وقتی سالنها و اکرانهای محدود هنر و تجربه را با سینمای جریان بدنه مقایسه میکنیم متوجه میشویم که بسیاری از آنها از فیلمهای جریان اصلی بیشتر فروختهاند. مهمترین چالش برای فیلم مستقل گرفتن مجوز از سازمان سینمایی است زیرا اعضای شورا بر اساس تجربهشان میدانند که این فیلمها قرار است خروجی متفاوتی از سایر فیلمها داشته باشند. برای ایستادگی و ساختن این جنس فیلمها باید به مجوزهای ویدئویی فکر کرد که بعدها آن را دچار مشکل در نمایش میکند. این بحث را باید اینطور جمعبندی کرد که فیلمنامههای فیلم مستقل وقتی در اختیار عوامل قرار میگیرد آنها به خوبی در مییابند که فیلمنامه رویکرد متفاوتی نسبت به عمده فیلمنامههایی دارد که شاید به دستشان میرسد و این گزاره اشتباهی است که شاید بازیگران چهره اقبالی نسبت به فیلمهای مستقل ندارند.
وی با تقسیمبندی دهه ۹۰ به دو مقطع ۵ ساله از نظر شرایط تولید فیلم مستقل عنوان کرد: در ۵ سال ابتدای دهه ۹۰ همچنان میشد با مبلغ حدود ۵۰۰ میلیون تومان و با متوسط ۳۰ جلسه فیلمبرداری یک فیلم مستقل تولید کرد. در حالی که تورم سالهای اخیر این مبلغ را به دست کم ۲ یا ۳ میلیارد افزایش داده است. همچنین از نظر شرایط اکران نیز در ۵ سال دوم دهه ۹۰ پاتوقهای فرهنگی و هنر و تجربه شرایط بهتری و پررونقتری را برای اکران فیلمهای مستقل فراهم کردند. همچنین اگر این فیلمها بازیگران چهره داشته باشند میتوانند در جمع فروشهای خوب در شبکه نمایش خانگی جای بگیرند. بخشی از سرمایهشان در این نمایشهای دانشگاهی و… برمیگردد. همچنین اهمیت فیلمهای مستقل در نحوه پخش بینالملیشان نیز مشخص میشود و در ایران چند پخش کننده خوب فعالیت دارند.
از سال ۹۰ تا ۹۵ محافظهکاری در پروانه ساخت، نمایش و جشنواره درصد کمتری نسبت به نیمه دوم این دهه داشته است.
نوشته مجید برزگر: تعداد فیلمهای مستقل در دهه ۹۰ تقریبا به صفر رسیده است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
«مثل باران، مثل دریا» جایزه بهترین مستند بلند فستیوال لسآنجلس را از آن خود کرد. به گزارش سینماسینما، فیلم مستند بلند ایرانی «مثل باران، مثل دریا» به نویسندگی و کارگردانی سوگل خرمندار و تهیهکنندگی مجید برزگر جایزه نخست فستیوال LA Indies لسآنجلس را از آن خود کرد. «مثل باران مثل...
۱۴۰۴/۱۰/۱۲
سینماسینما، ذبیحالله رحمانی فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» به نویسندگی و کارگردانی علی زرنگار و تهیهکنندگی مجید برزگر که بیش از سه سال به دلایل واهی در توقیف بسر برد. این لکه ننگ ابدی بر پیشانی کسانی است که با فهم اندک و فندقیشأن و حرافی بسیار زیاد در شناخت...
۱۴۰۴/۰۸/۱۴
سینماسینما، محمدرضا امیر احمدی شرایطی که به داستان فیلمِ «علت مرگ: نامعلوم» شکل داده، گونهای اضطرار است. یک جور موقعیت تحمیلی، که شخصیتهای فیلم را وا میدارد، سفری را در دل یک بیابان، درون یک وَن، در کنار هم پشت سر بگذارند. از همان آغاز، داستان ناخواسته حالتی استعاری پیدا...
۱۴۰۴/۰۷/۰۲
فیلم «علت مرگ: نامعلوم» به کارگردانی علی زرنگار به عنوان نماینده ایران برای حضور در اسکار انتخاب شد که این انتخاب با نقدهای متفاوتی مواجه شد. نوشته همه چیز درباره نماینده ایران در اسکار اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۶/۲۶
مراسم پانزدهمین جشن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران عصر شنبه ۸ شهریور در تالار قلم کتابخانه ملی ایران برگزار شد. به گزارش سینماسینما، فرزاد حسنی که اجرای این مراسم را برعهده داشت، پس از صحبتهای ابتدایی خود، حاضران در سالن را دعوت کرد تا ویدئویی درباره مرور ادوار جشن بزرگ...
۱۴۰۴/۰۶/۰۸
مجید برزگر با اشاره به اینکه بازگشت سرمایه و پرفروش بودن در سینمای هنری هدف نیست، بیان کرد: هدف فیلم هنری تاثیرگذاری فرهنگی است نه فقط کسب درآمد. نوشته هدف فیلم هنری، تاثیرگذاری فرهنگی است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۴/۳۱
«علت مرگ: نامعلوم» از دوشنبه ۱۲ خرداد در بخش سینما آنلاین فیلمنت اکران آنلاین میشود. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» به نویسندگی و کارگردانی علی زرنگار و تهیهکنندگی مجید برزگر از دوشنبه ۱۲ خرداد ۱۴۰۴ ساعت ۲۰ در بخش سینما آنلاین فیلمنت به طور اختصاصی عرضه میشود....
۱۴۰۴/۰۳/۱۰
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
جعفر پناهی و گروه سازنده فیلم سینمایی «یک تصادف ساده» بامداد دوشنبه ۵ خرداد به کشور بازگشتند. به گزارش سینماسینما، پناهی شامگاه شنبه ۳ خرداد به خاطر ساخت فیلم سینمایی «یک تصادف ساده» توانست نخل طلای هفتاد و هشتمین جشنواره فیلم کن را از آن خود کند. جمعی از هنرمندان...
۱۴۰۴/۰۳/۰۵
فیلم «علت مرگ: نامعلوم» جایزه بهترین فیلم از نگاه تماشاگران را از سومین دوره فستیوال فیلمهای ایرانی نیویورک به دست آورد. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» به نویسندگی و کارگردانی علی زرنگار و تهیهکنندگی مجید برزگر بهترین فیلم از نگاه تماشاگران در سومین دوره فستیوال فیلمهای ایرانی...
۱۴۰۳/۱۱/۲۰
سینماسینما، محمد حقیقت فیلم علی زرنگار را سه سال پیش دیدم و شدیدا به وجد آمدم؛ فیلم اول کارگردان که از هر جهت ماهرانه ساخته شده و بدون شک از بهترین فیلمهای چند سال اخیر سینمای ایران است. اینکه چرا «علت مرگ: نامعلوم» در زمان خودش در داخل، مورد بی...
۱۴۰۳/۱۰/۰۹
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» پس از سه سال، رفع توقیف و بالاخره اواخر آذر ۱۴۰۳ اکران شد. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» اولین فیلم علی زرنگار و به تهیهکنندگی مجید برزگر است که متقاضی شرکت در چهلمین جشنواره فیلم فجر بود اما از این دوره جشنواره...
۱۴۰۳/۱۰/۰۷
زمان اکران فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» به کارگردانی علی زرنگار اعلام شد. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» به نویسندگی و کارگردانی علی زرنگار و تهیهکنندگی مجید برزگر از چهارشنبه ۵ دی ۱۴۰۳ به سرگروهی سینما هویزه در سینماهای سراسر کشور روی پرده خواهد رفت. پخش داخلی...
۱۴۰۳/۰۹/۲۶
پوستر فیلم سینمایی «عزیز» با طراحی محمد شکیبا رونمایی شد. به گزارش سینماسینما، پوستر فیلم سینمایی «عزیز» به کارگردانی مجید توکلی و تهیهکنندگی سیدعلی احمدی با طراحی محمد شکیبا رونمایی شد. این فیلم که مدتها منتظر پروانه نمایش بود، پس از حضور و استقبال در دهها فستیوال بینالمللی از چهارشنبه...
۱۴۰۳/۰۹/۲۶
«علت مرگ: نامعلوم» به کارگردانی علی زرنگار پروانه نمایش گرفت. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «علت مرگ: نامعلوم» به نویسندگی و کارگردانی علی زرنگار و تهیهکنندگی مجید برزگر که در چند سال اخیر اجازه اکران نداشت، درنهایت موفق به دریافت پروانه نمایش شد و به سرگروهی سینما هویزه از اواخر...
۱۴۰۳/۰۸/۲۹
فیلم سینمایی «علت مرگ؛ نامعلوم» موفق به کسب عنوان بهترین فیلم جشنواره زیرزمینی تورین ایتالیا شد. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «علت مرگ؛ نامعلوم» به کارگردانی علی زرنگار و تهیهکنندگی مجید برزگر جایزه بهترین فیلم بلند داستانی دوره یازدهم جشنواره زیرزمینی تورین را کسب کرد. بنابر اعلام مسئولان جشنواره، استقبال...
۱۴۰۳/۰۷/۲۴
سینماسینما، محدثه واعظیپور سرنوشت بعضی فیلمها، تراژیک و قابل بررسی است. گویی تقدیر نمیخواهد این فیلمها به اندازه ارزشهایشان دیده شوند. آنهم در شرایطی که سالهای اخیر، در بخش دولتی و در سینمای به اصطلاح مستقل، گاهی موج تبلیغات و بازیهای رسانهای تلاش کرده فیلمهایی ضعیف و پرایراد را به...
۱۴۰۴/۰۶/۰۷
سینماسینما، عدنان شاه طلایی «بیسروصدا» سومین اثر مجیدرضا مصطفوی است؛ فیلمی که با ظرافت یک شعر، تصویری و تلخی یک واقعیت اجتماعی وصداهای خاموش شده رابه گوش، می رساند. این فیلم بیش از هر فیلم اجتماعی دیگری داستان سیامک با بازی پیمان معادی را روایت می کند، مردی ساده، آرام...
۱۴۰۴/۰۴/۲۴
سینماسینما، فرزانه متین حالا که در هیاهوی بازار آثار کمدی که من آن را محصولات کمدی خطاب می کنم و گیشه ی سینما را در انحصار خود دارد، فیلم «بی سر و صدا» به کارگردانی مجیدرضا مصطفوی و به نویسندگی مهیار حمیدیان و مجیدرضا مصطفوی از ۲۵ اردیبهشت در سینماهای...
۱۴۰۴/۰۳/۰۴
سینماسینما، یاسمن خلیلیفرد «بیسر و صدا» از این جهت فیلم مهمی در وضعیت فعلی سینمای ایران محسوب میشود که در میان خیل عظیم کمدیهای رنگارنگی که با اطمینان از فروش و موفقیت در گیشه ساخته و اکران میشوند، توانسته است داستانی تلخ و اجتماعی را با تکیه بر واقعیات روز...
۱۴۰۴/۰۲/۳۱
سینماسینما، کیوان کثیریان؛ یکی از فیلمهای خوب سالهای اخیر بعد از فراز و نشیبهای بسیار، بالاخره اکران شد. مجیدرضا مصطفوی از جمله فیلمسازانی است که آهسته و پیوسته فیلم میسازد و تلاش میکند از استانداردهای مورد نظرش کوتاه نیاید. نه به خودش باج میدهد و نه به تماشاگرش، به کم...
۱۴۰۴/۰۲/۲۵
پوستر فیلم سینمایی «بی سروصدا» در آستانه اکران عمومی در سینماهای سراسر کشور رونمایی شد. به گزارش سینماسینما، در آستانه آغاز اکران فیلم سینمایی «بی سروصدا» به کارگردانی و تهیهکنندگی مجیدرضا مصطفوی از پوستر رسمی این فیلم با طرحی از شایان شفابخش و طراحی لوگوی محمد روحالامین، رونمایی شد. این...
۱۴۰۴/۰۲/۲۱
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
پوستر فیلم سینمایی «بی سروصدا» در آستانه اکران عمومی در سینماهای سراسر کشور رونمایی شد. نوشته پوستر فیلم سینمایی «بی سروصدا» رونمایی شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۲/۲۱
سر در سینماها از صبح امروز با ۶ فیلم جدید رنگ و رویی تازه گرفته و فیلم «بیسر و صدا» مجیدرضا مصطفوی هم از هفته آینده به چرخه اکران اضافه میشود. به گزارش سینماسینما، از صبح چهارشنبه ۱۷ اردیبهشتماه اکران دوم سال ۱۴۰۴ آغاز شد و ۶ فیلم کمدی، اجتماعی...
۱۴۰۴/۰۲/۱۷
سینماسینما، کیوان کثیریان یک نمیتوانم قاطعانه بگویم اگر جای برخی فیلمسازان بودم فیلمم را به این جشنواره نمیدادم چون جای آنها نیستم و با محدودیتها و مضایقات آنها درگیری ندارم. اما دربارهی مقطع زمانیِ پس از آن میتوانم حرف بزنم. رفتار مجیدرضا مصطفوی را در مقطعِ پس از اعلام فیلمهای...
۱۴۰۳/۱۱/۲۵
با مشخص شدن نمایش فیلمهای بخش ویژه، «بی سر و صدا»ی مجیدرضا مصطفوی در جشنواره فیلم فجر نمایش نخواهد داشت. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «بی سر و صدا» به تهیه کنندگی و کارگردانی مجیدرضا مصطفوی با داشتن رای اکثریت و تحسین هیئت انتخاب از فهرست نهایی بخش مسابقه به...
۱۴۰۳/۱۱/۲۰
سه جایزه اصلی فستیوال فیلم هانوی به «بی سر و صدا» ساخته مجیدرضا مصطفوی رسید. به گزارش سینماسینما، در مراسم اختتامیه این فستیوال جایزه بزرگ جشنواره برای بهترین فیلم، جایزه بهترین کارگردانی هفتمین دوره جشنواره بین المللی فیلم هانوی به مجیدرضا مصطفوی و همچنین جایزه بهترین بازیگر مرد به پیمان...
۱۴۰۳/۰۸/۲۲
فیلم سینمایی «بی سر و صدا» ساخته جدید مجیدرضا مصطفوی در بخش مسابقه جشنواره بینالمللی هانوی ویتنام رقابت میکند. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «بی سر و صدا» با نام بینالمللی Hard Shell به کارگردانی و تهیهکنندگی مجیدرضا مصطفوی در دومین نمایش جهانی خود، در بخش مسابقه هفتمین دوره جشنواره...
۱۴۰۳/۰۸/۱۱
فیلم سینمایی «بی سر و صدا» ساخته جدید مجیدرضا مصطفوی در بخش مسابقه جشنواره بینالمللی هانوی ویتام رقابت میکند. نوشته حضور «بی سر و صدا» در بخش مسابقه جشنواره بینالمللی هانوی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۳/۰۸/۱۱
فیلم سینمایی «بی سر و صدا» ساخته مجیدرضا مصطفوی در اولین حضور جهانی خود در جشنواره سائوپائولوی برزیل رقابت میکند. به گزارش سینماسینما، فیلم سینمایی «بی سر و صدا» به کارگردانی و تهیهکنندگی مجیدرضا مصطفوی در اولین حضور بینالمللی خود، در بخش سینمای جهان چهل و هشتمین جشنواره بینالمللی فیلم...
۱۴۰۳/۰۷/۲۰