بازخوانی؛ چگونه اصرار پرویز پورحسینی و مهدی هاشمی، سبب خیر شد؟ | نیمرخ
|جعبه لایتنر آنلاین|

بازخوانی؛ چگونه اصرار پرویز پورحسینی و مهدی هاشمی، سبب خیر شد؟

حقیقتش این است که اگر اصرار مهدی هاشمی و پرویز پورحسینی نبود، شاید اصلا این نمایشنامه، رنگ صحنه به خود نمی‌دید ولی بهرام بیضایی، وقتی پافشاری و گذشت آنان را دید، چاره‌ای جز موافقت نیافت. به گزارش ایسنا، نمایشنامه «کارنامه بندار بیدخش» یکی از پرشمار نمایشنامه‌هایی است که بهرام بیضایی نوشته و احتمالی قوی وجود داشت که این متن نیز همچون بسیاری دیگر از نمایشنامه‌های او، در کشو باقی بماند اما سرنوشت، برای این نمایشنامه، جور دیگری رقم خورد. به تازگی این نمایشنامه با دو گروه از دانشجویان تئاتر و در بخش مسابقه تئاتر دانشجویی چهل و دومین جشنواره تئاتر فجر روی صحنه رفته است. به انگیزه این اجراها، مروری می‌کنیم بر اتفاقاتی که سبب‌ساز اجرای این نمایش با کارگردانی خودش شد. در دوره طلایی دانشکده هنرهای زیبا ، مهدی هاشمی و پرویز پورحسینی، هر دو از دانشجویان بیضایی بودند. بیضایی به فاصله چند سال با هر دو آنان همکاری کرد. مهدی هاشمی با نمایش «مرگ یزدگرد» او به صحنه رفت و طعم موفقیت این نمایش را چشید و پورحسینی هم در فیلم «باشو غریبه کوچک» ایفای نقش کرد که موفقیتش، با مدتی انتظار رقم خورد اما در هر حال دهه هفتاد، هر دو مشتاق همکاری دیگری با استاد خود بودند و بیضایی هم بهتر دید تسلیم شوق آنان شود. سال ۷۷ دانشجویان سابق، فرصت را غنیمت شمردند و بحث اجرای نمایشنامه «کارنامه بندار بیدخش» را پیش کشیدند؛ نمایشنامه‌ای با دو شخصیت که می‌توانست اجرایی کم‌دردسر باشد چراکه بیضایی ناچار نبود به همکاری با بازیگر دیگری فکر کند. بخشی از ماجرای اجرای این نمایشنامه را از زبان پورحسینی و به نقل از کتاب گفتگوی او با منصور خلج که به عنوان یکی از آثار مجموعه «ماندگاران صحنه» از سوی انتشارات نمایش منتشر شده، می‌خوانیم: «من یک تجربه با بهرام بیضایی در این زمینه (تئاتر) داشتم. الان بیضایی روی سنت‌های تئاتری ما اتود می‌زند. در «کارنامه بندار بیدخش» هم روی نقالی این کار را انجام داد. خاطرم هست یک روز به من گفت: «می‌خواهم ببینم اگر نقالی ایرانی تا حالا ادامه داشت، آن بازیگری‌ که تا پیش از این نقال بوده و حالا بازیگر شده، مثل بعضی از بازیگرهای ما که اول تعزیه‌خوان بودند، چه طور بازی می‌کند؟» او به ما گفت: «من می‌دانم شما نقال نیستید و نقالی بلد نیستید به همین خاطر هم از شما نمی‌خواهم مثل یک نقال‌بازی کنید». البته من در یک تله تئاتر به کارگردانی احمد امینی نقالی کار کرده بودم. آن تله‌تئاتر یک تم مذهبی داشت. من می‌ترسیدم بازی کنم چون نقال‌ها یک ویژگی‌های خاصی دارند؛ اول صدایشان است. نقال‌ها صدای خیلی رسایی دارند برای این‌که در فضای باز، بازی می‌کنند. به همین خاطر اغلب آنها صدای خش‌دار، قوی و گرمی دارند و اصلا نیازی به میکروفن ندارند. خلاصه بیضایی به ما گفت: «شما این خصوصیت را ندارید ولی من دارم این مساله را تجربه می‌کنم». همان طور که می‌دانید داستان «کارنامه بندار بیدخش» در مورد این است که اساسا ما آدم‌های مونولوگ هستیم نه دیالوگ. ما دوست داریم یک طرفه حرف بزنیم و به حرف‌های طرف مقابلمان هم گوش نمی‌کنیم. بهرام بیضایی می‌خواست از این ایده استفاده کند تا مونولوگ را به دیالوگ تبدیل کند. ببینید چه فکر زیبایی است. به همین خاطر صحنه دو قسمت شده بود. سمت راست صحنه من بودم که نقش‌ جم را بازی می‌کردم و مهدی هاشمی که نقش بندار را بازی می‌کرد، سمت چپ صحنه بود. همان طور که می‌دانید بندار بیدخش دانشمندی است که در خدمت جم است و برای او یک جام جهان‌نما می‌سازد. همان جام جهان‌نما که دنیا را در آن می‌بیند. بعد جم به این فکر می‌افتد که این قدرتی است که دراختیار اوست و اگر کسی مشابه این جام جهان‌نما را داشته باشد، می‌تواند او را ببیند و بفهمد که چه در فکر او می‌گذرد. به همین خاطر تصمیم می‌گیرد بندار را نابود کند، ولی غافل از این‌که بندار زرنگ‌تر از این حرف‌ها است. او چند جام جعلی شبیه آن ساخته بود و جای آنها را با هم عوض کرد. در نهایت وقتی در زندان دید که جم می‌خواهد او را بکشد، جام را شکست و گفت: «من این را می‌شکنم تا دست آدم‌ نابابی به آن نرسد تا استفاده ناصواب از آن نکند.» دقیقا مثل ماجرای بمب اتم که اوپنهایمر آن را ساخت. در «کارنامه بندار بیدخش» فکر عمیقی نهفته است. خیلی جالب است بدانید آقای بیضایی همه تلاش خود را کرد تا در این متن حتی از لغت عربی هم استفاده نکند و همه کلمات فارسی باشند. خاطرم هست به شوخی شرط گذاشت و گفت: «اگر یک کلمه عربی توی این متن پیدا کنید، من به شما جایزه می‌دهم». آخر سر هم خانم شهلا لاهیجی ناشر آثار ایشان، یک کلمه عربی پیدا کرد و جایزه را برد.»

نوشته بازخوانی؛ چگونه اصرار پرویز پورحسینی و مهدی هاشمی، سبب خیر شد؟ اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

منبع: بانی فیلم
آدرس کوتاه: https://www.rokh.in/news/105641
دیدگاه

آخرین خبرها
خبرهای پربازدید

مهدی هاشمی
پژمان جمشیدی

۷ درگذشت با خبرهایی از پژمان جمشیدی و تتلو

پژمان جمشیدی با مهدی هاشمی هم‌بازی شد، پاسخی به دو پرونده بحث‌برانگیز در قزوین و مازندران، موج جدید کوچ گزارشگران فوتبال از صداوسیما، شخصیت‌هایی که در دام نیفتادند!، آثار «تتلو» او را نجات می‌دهد؟!، میلیاردی‌های حراج تهران کدامند؟،‌ ترک اسراف باید از دولت‌مردان شروع شود، هفت درگذشت و... از جمله...

۴ساعت پیش

مهدی هاشمی
پژمان جمشیدی

پژمان جمشیدی با مهدی هاشمی هم‌بازی شد

پژمان جمشیدی که طی چند ماه گذشته یک پرونده قضایی، نام او را به صدر خبرها آورده بود، به تازگی خبر رسیده است که در فیلم «دیازپام» با مهدی هاشمی مقابل دوربین خواهد رفت.

۱۴۰۵/۰۴/۲۰

بهناز جعفری
مهدی هاشمی
۳

فیلم سینمایی «کوسه» از ۲۶ شهریور به سینماها می‌آید

فیلم سینمایی «کوسه» به کارگردانی علی عطشانی از چهارشنبه ۲۶ شهریور در سینماهای سراسر کشور اکران می‌شود. نوشته فیلم سینمایی «کوسه» از ۲۶ شهریور به سینماها می‌آید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۶/۱۷

بهناز جعفری
مهدی هاشمی
۳

«کوسه» پس از ۴ سال به سینماها رسید

فیلم سینمایی «کوسه» ساخته علی عطشانی با صدور پروانه نمایش به زودی اکران می‌شود. نوشته «کوسه» پس از ۴ سال به سینماها رسید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۵/۲۷

مهدی هاشمی

برگزاری کارگاه انتقال تجربه بازیگری با مهدی هاشمی

مهدی هاشمی بازیگر سینما، تئاتر و تلویزیون در موسسه کاژه کارگاه انتقال تجربه بازیگری برگزار می‌کند. نوشته برگزاری کارگاه انتقال تجربه بازیگری با مهدی هاشمی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۵/۱۹

مهدی هاشمی
کیانوش عیاری
۱

نسخه اصلی «خانه پدری» در فیلم‌نت عرضه شد

فیلم چالشی و بحث برانگیز «خانه پدری» که یکی از مهم‌ترین آثار در کارنامه کیانوش عیاری است، در فیلم‌نت عرضه شد. نوشته نسخه اصلی «خانه پدری» در فیلم‌نت عرضه شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۵/۱۲

مهدی هاشمی
کیانوش عیاری
۴

یک نمایش برای «خانه پدریِ» کیانوش عیاری

یک نمایش برای «خانه پدریِ» کیانوش عیاری

فیلم سینمایی «خانه پدری» ساخته کیانوش عیاری در خانه شماره ۲۲ نمایش داده می شود. به گزارش سینماسینما، این فیلم روز پنجشنبه دوم مرداد ماه ساعت ۱۸ نمایش داده می‌شود و بعد از نمایش فیلم کیانوش عیاری سازنده اثر به سوالات مخاطبان پاسخ خواهد داد. مهدی هاشمی، شهاب حسینی، مهران...

۱۴۰۴/۰۴/۲۸

مهدی هاشمی
پیمان معادی
۳

میزبانی سینماها از آثار جدید/ پریناز ایزدیار، پیمان معادی، پژمان جمشیدی و بهرام افشاری این هفته به سینماها می‌آیند

فیلم‌های جدید سینمایی با بازی بازیگرانی همچون پریناز ایزدیار، پیمان معادی، پژمان جمشیدی، مهدی هاشمی و بهرام افشاری از این هفته در سینماها اکران می‌شوند. به گزارش سینماسینما، پس از آغاز اکران فیلم‌های «ترک عمیق»، «آنجا همان ساعت» و «زعفرانیه ۱۴ تیر» در هفته‌های گذشته و با اکران سه فیلم...

۱۴۰۴/۰۴/۲۸

مهدی هاشمی

پوستر «مرد عینکی» در آستانه اکران منتشر شد

پوستر فیلم سینمایی «مرد عینکی» به کارگردانی کریم امینی در آستانه اکران در سینماهای کشور رونمایی شد. نوشته پوستر «مرد عینکی» در آستانه اکران منتشر شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۴/۲۵

مهدی هاشمی
۱

رونمایی از پوستر «زعفرانیه ۱۴ تیر» در آستانه اکران

پوستر فیلم سینمایی «زعفرانیه ۱۴ تیر» به کارگردانی سیدعلی هاشمی که از ۱۸ تیرماه در سینماها اکران می‌شود، رونمایی شد. نوشته رونمایی از پوستر «زعفرانیه ۱۴ تیر» در آستانه اکران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۴/۱۷

بهرام بیضایی
۱

اسماعیل خلج «میراث» بیضایی را روشن کرد

مراسم شب‌چراغ نمایش «میراث» نوشته بهرام بیضایی و کارگردانی غلامرضا عربی با حضور اسماعیل خلج و جمعی از هنرمندان و اساتید تئاتر برگزار شد.

۱۴۰۵/۰۴/۱۲

بهرام بیضایی

«باشو غریبه کوچک» راهی مونیخ می‌شود

چهل و سومین جشنواره فیلم مونیخ میزبان نمایش چند فیلم از جمله نسخه مرمت شده فیلم «باشو غریبه کوچک» ساخته بهرام بیضایی خواهد بود.

۱۴۰۵/۰۳/۲۹

بهرام بیضایی

وقتی «سگ‌کشیِ» بیضایی مدیر جابه‌جا کرد

نسخه مرمت شده فیلم «سگ‌کشی» بهرام بیضایی پس از ۲۵ سال با این یادآوری نمایش داده شد که «زمانی در سینمای ایران فیلم‌هایی ساخته می‌شد که مدیران را جابجا می‌کرد ولی الان واقعیت‌گرایی مبتذل، سینما را نابود کرده است.»

۱۴۰۵/۰۳/۲۷

بهرام بیضایی

کانون کارگردانان سینما برگزار می‌کند؛ اولین نمایش نسخه مرمت شده «سگ کشی» در موزه سینمای ایران

در ادامه برنامه «کلاسیک‌های کانون» کانون کارگردانان سینمای ایران، سه شنبه۲۶ خرداد ماه اولین نمایش نسخه اصلاح و مرمت شده«سگ کشی»به کارگردانی استاد بهرام بیضایی در موزه سینمای ایران به نمایش گذاشته خواهد شد. به گزارش سینماسینما، در این مراسم «سگ‌کشی» به عنوان یکی از مهم‌ترین آثار بهرام بیضایی که...

۱۴۰۵/۰۳/۲۴

داریوش ارجمند
رضا کیانیان
۲

مجید مظفری، داریوش ارجمند و رضا کیانیان ۲۶ سال قبل

۲۶ سال پس از ساخت «سگ‌کشی»، نسخه اصلاح و مرمت شده این اثر ماندگار بهرام بیضایی به نمایش درمی‌آید.

۱۴۰۵/۰۳/۲۴

بهرام بیضایی

به بهانه اجرای «چهار صندوق» بیضایی در تهران/ مترسکی که با دست خودمان می‌سازیم

سینماسینما، ساسان گلفر پنجاه‌وهشت سال پیش که بهرام بیضایی نمایشنامه «چهار صندوق» را نوشت، صورت‌هایی را در افق می‌دید که دیگران توانایی دیدن‌شان را نداشتند. آن دیگران یا اصلاً تصوری نداشتند که  مدتی پیش در جهان چه روی داده است یا باور نمی‌کردند که ممکن است چنان رویدادهایی در زادبوم...

۱۴۰۴/۱۱/۲۸

علی حاتمی
بهرام بیضایی
۵

حقایقی درباره فیلم مسافران بیضایی به بهانه نمایش نسخه بازسازی شده آن در موزه سینما

حقایقی درباره فیلم مسافران بیضایی به بهانه نمایش نسخه بازسازی شده آن در موزه سینما

سینماسینما، محمد تاجیک – مسافران، فیلمی است به نویسندگی و کارگردانی بهرام بیضایی که سال ۱۳۶۹ (اواخر سال) و ۱۳۷۰ ساخته شد وبه نوشته ویکی پدیا بهرام بیضایی در سخنرانی خود به تاریخ ۱۱ فوریه ۲۰۱۱ در دانشگاه استنفورد گفت که این فیلم را در پاسخ به فیلم مادر علی...

۱۴۰۴/۱۰/۱۸

بهرام بیضایی

طایفه زنده‌کُشِ مُرده‌پرست؛ داستان فراموشی بهرام بیضایی در ایران

سنماسینما، فرنوش آبا این یادداشت را در حالی نوشتم که هنوز در سوگ یگانه هنر ایران، گیج و مغموم بودم، اما زلزله خبرها در ایران، مرددم کرد در انتشار آن… بهرام بیضایی از آن نسل هنرمندانی بود که حذف نشدند؛ آرام‌آرام کنار گذاشته شدند. نه با حکم، که با بی‌توجهی....

۱۴۰۴/۱۰/۱۷

بهرام بیضایی
سوسن تسلیمی

کارنامه بازیگری سوسن تسلیمی به بهانه حضور در آثار بیضایی/ تلاقی همزمان نبوغ بازیگر و بازیگردان

سینماسینما، ابوالفضل نجیب این متن بخشی از کتاب مجموعهٔ مقالات سینمایی نگارنده دربارهٔ سوسن تسلیمی است. سوسن تسلیمی بی‌تردید از چهره‌های بی‌بدیل هنر بازیگری در سینمای ایران است. این ویژگی برای بازیگری که در مقایسه با بازیگران زن سینمای قبل و بعد از انقلاب تنها ۶ فیلم «چریکه تارا» (۱۳۵۷)،...

۱۴۰۴/۱۰/۱۷

بهرام بیضایی
۲

نمایش نسخه مرمت‌شده «مسافران» در موزه سینما

نمایش نسخه مرمت‌شده «مسافران» در موزه سینما

نسخه مرمت‌شده فیلم سینمایی «مسافران» به کارگردانی بهرام بیضایی در موزه سینما نمایش داده می‌شود. نوشته نمایش نسخه مرمت‌شده «مسافران» در موزه سینما اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۱۰/۱۶

پروانه معصومی
پرویز پورحسینی

تجربه تکرارنشدنی پروانه معصومی در کنار پرویز پورحسینی

هرچند پروانه معصومی در طول زندگی هنری خود تنها یک بار در تئاتر روی صحنه رفت، اما در نمایشی ماندگار و با گروهی درخشان همکاری کرد و یکی از همبازی‌هایش ...ادامه مطلب

۱۴۰۲/۰۹/۰۷

پرویز پورحسینی

پخش منتخب آثار زنده‌یاد پرویز پورحسینی از شبکه نمایش

شبکه نمایش قصد دارد منتخبی از آثار زنده‌یاد پرویز پورحسینی را این هفته پخش کند. به گزارش سینماسینما به نقل از روابط عمومی شبکه نمایش، شبکه نمایش قصد دارد منتخبی از آثار زنده یاد پرویز پورحسینی را این هفته و در بخش مرور آثار خود روی آنتن ببرد. ساعت ۱۳:...

۱۴۰۰/۱۰/۱۷

پرویز پورحسینی

ادای احترام و آواز "مرغ سحر" برای پرویز پورحسینی

تعدادی از هنرمندان تئاتر همزمان با اولین سالروز درگذشت پرویز پورحسینی با حضور در سر مزار این هنرمند به او ادای احترام کردند.

۱۴۰۰/۰۹/۰۷

پرویز پورحسینی

زنگ خطری که زنده‌یاد پورحسینی پیش از مرگ به صدا درآورد

یک سال پیش دوستداران پرویز پورحسینی، خبر درگذشت او را با ناباوری وبهت‌زدگی شنیدند. آنان امید بسته بودند که بازیگر محبوب‌شان می‌تواند کرونا را به زمین بزند ولی این ویروس ...ادامه مطلب

۱۴۰۰/۰۹/۰۷

پرویز پورحسینی

زنگ خطری که پرویز پورحسینی پیش از مرگش به صدا درآورد

یک سال پیش دوستداران پرویز پورحسینی، خبر درگذشت او را با ناباوری وبهت‌زدگی شنیدند. آنان امید بسته بودند که بازیگر محبوب‌شان می‌تواند کرونا را به زمین بزند ولی این ویروس نفرت‌انگیز امید آنان را به باد داد و جامعه هنری را بار دیگر به سوگ نشاند.

۱۴۰۰/۰۹/۰۷

پرویز پورحسینی

به یاد بازیگری که هرگز تفریحی نداشت

در کودکی تفریحی نداشت و در بزرگسالی هم، زندگی از همان سال‌های آغازین، روی سختش را به او نشان داد. برای گذران زندگی ناچار بود در صحافی دایی‌اش کار کند تا کمک خرج مادرش باشد که به تنهایی سه بچه دیگر را باید از آب و گل در می‌آورد و...

۱۴۰۰/۰۶/۲۰

پرویز پورحسینی
۲

کلیپی که رضا یزدانی در صفحه اینستاگرام خود منتشر کرد

کلیپی که رضا یزدانی در صفحه اینستاگرام خود منتشر کرد

۱۴۰۰/۰۶/۰۷

پرویز پورحسینی
۲

مجید توکلی فیلم نکوداشت پرویز پورحسینی و چنگیز جلیلوند را می‌سازد

سینماپرس: مجید توکلی کارگردان سینما فیلم نکوداشت پرویز پورحسینی و چنگیز جلیلوند را برای پخش در آیین اختتامیه سی و نهمین جشنواره فیلم فجر می‌سازد.

۱۳۹۹/۱۱/۱۹

پرویز پورحسینی
۱

نکوداشت پرویز پورحسینی و چنگیز جلیلوند برگزار می‌شود

سینماپرس: نکوداشت پرویز پورحسینی بازیگر و چنگیز جلیلوند صداپیشه و بازیگر که امسال به دلیل ابتلا به بیماری کرونا دار فانی را وداع گفتند، در مراسم اختتامیه جشنواره فیلم فجر برگزار می شود.

۱۳۹۹/۱۱/۰۶