غمگین بود و خسته/یادداشت سعید مروتی درباره فیلم لیلا ساخته داریوش مهرجویی | نیمرخ
|جعبه لایتنر آنلاین|

غمگین بود و خسته/یادداشت سعید مروتی درباره فیلم لیلا ساخته داریوش مهرجویی

 lazy_placeholder.gifcinemacinema_ir-265-300x230.jpg

سعید مروتی در ستون سکانسهای ماندگار روزنامه همشهری نوشت :

میان ملودرام‌های زنانه‌ای که داریوش مهرجویی در نیمه اول دهه۷۰ کارگردانی کرد و جملگی آثار قابل توجهی هستند، «لیلا» (۱۳۷۵) از «بانو» (۱۳۷۰)، «سارا» (۱۳۷۱) و حتی «پری» (۱۳۷۳) که زمان اکران طرفداران پرشوری داشت، بیشتر مورد توجه قرار گرفته و در گذر زمان همچنان جایگاه خود را به عنوان فیلمی محبوب حفظ کرده است. مهرجویی در بهترین دوران فیلمسازی‌اش و در اوج خلاقیت و توانایی، از قصه احساساتی مهناز انصاریان، ملودرامی مدرن ساخت؛ ملودرامی که وزن، اعتبار و جایگاهش را از انتخاب‌های درست و دقیقش در کارگردانی و پرداخت می‌گیرد؛ از انتخاب متناسب زوج لیلا حاتمی و علی مصفا که برای اولین‌بار کنار یکدیگر قرار می‌گیرند تا ذوق و سلیقه بصری فیلمساز در چیدمان نماها و رسیدن به نوعی از بیانگری هنرمندانه در قصه‌گویی و پردازش کاراکترها که می‌تواند از دل قصه‌ای سنتی و روابطی خاله‌زنکی به پیچیدگی‌های زندگی مدرن طبقه متوسط برسد. مهرجویی با یک مقدمه کوتاه و بهره گرفتن از تک‌گویی لیلا، خیلی زود سراغ اصل مطلب می‌رود. آشنایی لیلا (لیلا حاتمی) و رضا (علی مصفا) را ساده و گذرا برگزار می‌کند و بلافاصله از زبان لیلا، به ازدواجش با رضا و این نکته که او باردار نمی‌شود، می‌رسیم. در همان ابتدای فیلم متوجه بحران میان زوج جوان می‌شویم و وقتی کمی به عقب برمی‌گردیم چگونگی ماجرا و تأثیرش بر زندگی لیلا و رضا را مشاهده می‌کنیم. در حالی که برخی شخصیت‌های فرعی خیلی خوب از کار درنیامده‌اند و تعدادی هم حضوری محو و بی‌تأثیر در فیلم دارند، مهرجویی بیش از هرچیز از توانایی‌اش در خلق درخشان کاراکترهای زن معاصر ایران بهره می‌گیرد؛ کاری که در دهه ۷۰ آن را بهتر از هر کارگردان دیگری انجام می‌داد.

لیلا، فیلم ذوق و سلیقه و احساس است؛ مربوط به دورانی که هنوز مهرجویی به میزانسن، شخصیت‌پردازی و قصه‌گویی اهمیت می‌داد. در فیلم لیلا مهرجویی آن‌قدر فیلمساز درخشانی است که می‌تواند از دل ایده‌ای متحجرانه (اینکه لیلا برای همسرش به خواستگاری می‌رود تا بتواند صاحب فرزند شود)  به ملودرامی روشنفکرانه برسد.

سکانس برگزیده: داستان را همه می‌دانیم. لیلا خودش تمام کارها را انجام داده. با تمام بی‌منطقی و عجیب و غریب‌بودن رفتارش، مثل حاضرکردن و رسیدن به سر و وضع شوهرش رضا برای رفتن به خواستگاری و کوتاه‌آمدن مداوم برابر دخالت‌های مادر رضا.

لیلا رضایت می‌دهد تا شوهرش ازدواج کند و حتی جزئیات عروسی را هم کنترل و مدیریت  می‌کند. همه اینها را هم با غمی فراوان که خواندنش از چهره اندوهگینش کار سختی نیست، انجام می‌دهد. با نهایت عشق و  علاقه‌ای که به رضا دارد و با تمام رنجی که می‌برد و همه اینها را لیلا حاتمی با بازی درخشانش به بهترین شکل متجلی کرده است.

همه کارها انجام شده و رسیده‌ایم به سکانس عروسی؛ به  نمایی از ماه که زیر ابر پنهان مانده؛ نمایی درشت از لیلا که خیره به آسمان است. قطع به نمایی از خیابان و ایستادن ماشین عروس و بعد نمایی متوسط از لیلا. مهرجویی با تقطیع هنرمندانه نماها ما را به لحظه اوج نزدیک می‌کند. لیلا خودش را در تاریکی در اتاق حبس کرده. رضا با عروسش (شقایق فراهانی) وارد خانه می‌شود. اینسرت مهرجویی از برخورد تزئینات پایین لباس  عروس با پله‌ها و صدای اعصاب‌خردکنی که حاصل این برخورد است، ترجمانی است سینمایی از حال و اعصاب لیلا. همین اینسرت هوشمندانه کفایت می‌کند که بپذیریم لیلا چرا و چگونه بعد از این همه فداکاری حالا کم‌آورده و دیگر نمی‌تواند این وضعیت را تحمل کند. لیلا چادر به سر می‌کند (گویی به سنت پناه می‌آورد) و از خانه بیرون می‌زند. لیلای گریان و آشفته همه مسیر تا خانه مادر را پیاده طی می‌کند. می‌دانیم که چیزی در درونش شکسته و دیگر نمی‌تواند لیلای سابق شود.

منبع: سینما سینما
آدرس کوتاه: https://www.rokh.in/news/42014
دیدگاه

آخرین خبرها
خبرهای پربازدید

داریوش مهرجویی

کیارستمی و مهرجویی در ایتالیا

جشنواره «سینمای دوباره کشف شده» در شهر بولونیای ایتالیا، امسال علاوه بر بزرگداشت کیارستمی آثاری از این کارگردان، داریوش مهرجویی و ابراهمیم گلستان را به نمایش می‌گذارد.

۱۴۰۵/۰۳/۳۱

داریوش مهرجویی
۲

دنبال ارجاع دادن به فیلم «لیلا» نبودم

دنبال ارجاع دادن به فیلم «لیلا» نبودم

مهدی برزکی کارگردان فیلم سینمایی «حال خوب زن» مطرح کرد که به دنبال ارجاع دادن به فیلم «لیلا» ساخته داریوش مهرجویی نبوده و اینکه فیلمش مخاطب را به یاد فیلم او انداخته برایش ارزشمند است. نوشته دنبال ارجاع دادن به فیلم «لیلا» نبودم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۱۱/۱۶

نیکی کریمی
مسعود کیمیایی
۲

تحلیل بازیگری نیکی کریمی؛ شمایل زن فیلسوف و پرسشگر

تحلیل بازیگری نیکی کریمی؛ شمایل زن فیلسوف و پرسشگر

سینماسینما، آریو همتی سنت بازیگری زنان در ایران یکی از پربارترین سنت‌های بازیگری زنان در جهان سینما محسوب می‌شود. این امر نخست به سبب حضور سینماگران اندیشه‌محور  و دوم اندیشه‌گرایی طیف زیادی از زنان بازیگر که توانستند تعداد زیادی از کاراکترها را در دیالکتیک بازیگر ـ متن شکل بدهند به...

۱۴۰۴/۱۰/۱۴

داریوش مهرجویی
۲

نمایش «بانو»ی داریوش مهرجویی در بنیاد حریری

نمایش «بانو»ی داریوش مهرجویی در بنیاد حریری

فیلم سینمایی «بانو» به کارگردانی داریوش مهرجویی در بنیاد حریری بابل روی پرده می رود. به گزارش سینماسینما، داریوش مهرجویی بعد از موفقیت «هامون» این بار روایتی زنانه از فیلم تحسین شده خود را در داستان فیلم «بانو» در معرض علاقه مندان خود قرار داده است. داستان فیلم درباره زنی...

۱۴۰۴/۰۹/۲۹

داریوش مهرجویی
۲

سینمای ما چه سرسبز بود!/به بهانه نمایش نسخه بازسازی شده سارا مهرجویی در موزه سینما

سینمای ما چه سرسبز بود!/به بهانه نمایش نسخه بازسازی شده سارا مهرجویی در موزه سینما

  محمد تاجیک در سینما آفیس نوشت :پنجشنبه بعدازظهر که برای  تماشای نسخه بازسازی شده فیلم سارا ساخته داریوش مهرجویی، مجبور شدم در یک روز بارانی به موزه سینما بروم ابتدا خیلی پشیمان شدم چون مسیر طولانی را برای رسیدن به موزه طی کردم. موزه سینما نسبت به جایی که...

۱۴۰۴/۰۹/۲۹

داریوش مهرجویی
۱

اکران نسخه مرمت شده یکی از فیلم‌های مهم داریوش مهرجویی

اکران نسخه مرمت شده یکی از فیلم‌های مهم داریوش مهرجویی

نسخه مرمت شده یکی از مهم‌ترین فیلم‌های داریوش مهرجویی که خودش هم آن را دوست داشت، در موزه سینما به نمایش درمی‌آید. به گزارش سینماسینما، روز پنج‌شنبه، ۲۷ آذرماه نسخه مرمت‌شده فیلم «سارا» ساخته داریوش مهرجویی که محصول سال ۱۳۷۱ است، نمایش داده می‌شود؛ فیلمی که مهرجویی لوح سپاس سفارت...

۱۴۰۴/۰۹/۲۴

داریوش مهرجویی
۱

نمایش نسخه مرمت‌شده فیلم «سارا» در موزه سینما

نمایش نسخه مرمت‌شده فیلم «سارا» در موزه سینما

نسخه مرمت‌شده فیلم سینمایی «سارا» به کارگردانی داریوش مهرجویی ۲۷ آذر در موزه سینما نمایش داده می‌شود. نوشته نمایش نسخه مرمت‌شده فیلم «سارا» در موزه سینما اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۹/۲۴

داریوش مهرجویی

«لیلا» در آینه مکتب نقد عمیق‌گرا

سینماسینما، آریو همتی پیام فیلم «لیلا» (۱۳۷۵) این است که هر غیر ما، دیگری یا ابژه نیست که ما باعنوان  نشستن در جایگاه سوژه بتوانیم آن را حذف کنیم. «لیلا»ی مهرجویی بنا بر مقوله‌بندی ساختاریک در نوع سینمای فراساختارگرا قرار می‌گیرد.و بنا بر سوژه‌های بیست‌گانه فرائیستی در نوع جنسیت سوژه...

۱۴۰۴/۰۸/۲۴

داریوش مهرجویی
۱

یادداشتی بر کتاب «سینماگر متفکر: گفت‌وگو با داریوش مهرجویی»/ فراتر از تصویر؛ از جهان فلسفه تا زبان سینما

سینماسینما، عزیزالله حاجی‌مشهدی؛ کتاب «سینماگر متفکر: گفت‌وگو با داریوش مهرجویی» تازه‌ترین اثر ارزشمند دکتر بهمن مقصودلو، پژوهشگر، مستند ساز؛ منتقد و مدرس نام آشنای سینما؛ تجربه‌ یی بی‌نظیر از تاریخ و هنر سینمای ایران در اختیار خواننده می‌گذارد. مقصودلو، که دانش‌آموخته مطالعات سینما در مقطع دکتری از دانشگاه کلمبیا و...

۱۴۰۴/۰۸/۱۸

داریوش مهرجویی
ناصر تقوایی
۳

محسن امیریوسفی: روزی در این مملکت دادگاه رسیدگی به جنایات فرهنگی تشکیل می‌شود

محسن امیریوسفی: روزی در این مملکت دادگاه رسیدگی به جنایات فرهنگی تشکیل می‌شود

محسن امیریوسفی در مراسم کانون کارگردانان در مورد ناصر تقوایی گفت: شاید آقایان تقوایی و مهرجویی و کیارستمی و بیضایی و دیگران همه سانسورچی ها را بخشیده باشند ولی تاریخ باید درست روایت شود. به گزارش سینماسینما، در برنامه نمایش فیلم تنگنا از امیرنادری در سینما فرهنگ، محسن امیریوسفی –...

۱۴۰۴/۰۷/۲۷