۳ ستاره/ نگاهی به فیلم «شعلهور»
سینماسینما، محسن جعفری راد
«شعله ور» از نمونه فیلمهایی است که به راحتی میتواند سنگ محک جدی برای تشخیص منتقد و سینمایی نویس حرفهای از کسانی باشد که صرفا خودشان به خودشان عنوان میدهند و کمتر در نشریه تخصصی کار کردهاند و طبعا نمیتوانند با فیلمهایی از این دست که نیازمند زیبایی شناسی و تسلط کافی بر ابعاد مختلف سینما است، ارتباط کافی را برقرار کنند و بدیهیترین و سادهترین راه را انتخاب میکنند.
یعنی کلی گویی درباره همه چیز و مقایسهاش با فیلم «رگ خواب» و سایر کارهای نعمت الله. بدون توجه به این نکته مهم که میتوان از یک زاویه دید مستقل هم به یک فیلم نگاه کرد و جهان معنایی آن را واکاوی نمود.
«شعلهور» یک بدمن به معنی دقیق کلمه دارد که در سینمای محافظه کار ما که اغلب فیلمها کپی از فیلمهای موفق چند سال اخیر هستند، مانند نگینی روی پرده سینماها می درخشد. طراحی این بدمن با نام فرید و با بازی امین حیایی، ریسک بزرگی برای حمید نعمتالله بوده که تماشای فیلم نشان میدهد توانسته از عهده نوشتن و اجرای آن به خوبی برآید.
اغلب خصوصیات منفی در فرید جمع شده، حسود، کینه توز، خودسر، عقده ای، پرخاشگر، انعطاف ناپذیر و … که مجموعه این خصوصایت نشان میدهد از معدود مواردی است که قهرمان یک فیلم، این حجم رفتار ضد انسانی را در خود جای داده است. اما باید دید نعمت الله از «کاشت» این ویژگی ها در شخصیت فرید چه «برداشتی» کرده است. فرید با مادر و سایر اعضای خانوادهاش مشکل دارد، از همسرش جدا شده و تنها یک پسر دارد که با او هم نمیتواند رابطه خوبی برقرار کند، سر محل کار هم مثل یک یاغی عمل میکند و هنگام قرار بچه های دوره دبیرستان هم تقریبا پشت سر همه حرف می زند و البته به این نتیجه میرسد که عددی نشده است. مجموعه این موقعیتها او را به سفری عجیب و غریب سوق میدهد. به زاهدان میرود و مدهوش بافت محیط و لباسهای رنگارنگ و حال و هوای مردم آنجا میشود و میخواهد خیلی سریع کار و بارش را آغاز کند اما بعد از چند روز دوباره یاغیگری و رفتار ضد انسانیاش مجال بروز پیدا میکند.
تا اینجای کار واکنش او به محیط پیرامون در حد پرخاش و حسادت و گلایه در حد ارتباط کلامی بوده اما از زمانی که غواص قهرمان که -همکلاسی دبیرستان او بوده- به سیستان و بلوچستان میشود که پسر فرید هم در هواپیما با او بوده و او را سرلوحه کارهایش قرار داده،کم کم ارتباط بد کلامی جایش را به ارتباط بد عملی میدهد. وقتی پیام های تهدید آمیز برای دستیار غواص میفرستد و به خشنترین شکل ممکن او را میسوزاند.
تا این مرحله از روایت داستان با دو نوع موضع شخصیت رو به رو شده ایم. موضع منفعل اما در عین حال پرخاشگر در حد سطح قضیه که فوقش با مادرش جنگ و جدل لفظی دارد و موضع غیر منفعل و عملگرا که با حضور غواص و دستیارش به اوج خودش میرسد. حالا به اینها اضافه کنید موضع سوم را که هر کاری میکند تا پسرش را به سمت خودش متمایل کند و در واقع او را از قهرمان زندگی اش، یعنی غواص دور کند. ابتدا وسایل امانتی دو جوان غرق شده را افشا می کند تا محلی ها با غواص سر ناسازگاری بسازند و به این شکل او را از زابل بیرون کنند و در مرحله دوم سعی می کند خودش را به پسرش نزدیک کند که در نهایت هیچ کدام جواب نمی دهد؛ پسرش خودش را در حد و اندازه یک غواص می بیند و زیر آب می رود، غواص قهرمان هم از فرودگاه با تماس وحیده برمی گردد و پسر را نجات می دهد و در این میان، فرید معتاد متادون،پا را فراتر گذاشته و کنار بساط مواد با اهالی بومی می نشیند که در انتهای فیلم با قاب بندی تاویل پذیر، میزان حسرت،پشیمانی،حیرت و سرگردانی او را پشت به تصویر می بینیم.
به این ترتیب نعمت الله به کمک هادی مقدم دوست، به شخصیتی پر و بال داده که اغلب ویژگی های یک مرد عوضی یا یک هیولای شکل انسان را دارد اما به مرور مخاطب هم برای او دل می سوزاند و در واقع همذات پنداری می کند. تنها ضعف این سه مرحله که شخصیت پردازی فرید را کامل می کنند، نوع علاقه اش به وحیده است که ناگهان فراموش می شود و بی منطق جلوه می کند و شکل برخوردش با غواص و دستیار که به خاطر بازی آشنای امین حیایی در فیلم های عامه پسند، کمی لحن فیلم را مخدوش می کند اما غیر از این، حیایی در باقی پلان ها به خصوص آنجا که قرار است کمتر حرف بزند و بیشتر نگاه کند و سکوت اختیار کند موفق است و یکی از بهترین بازی ها کارنامه اش را رقم می زند.
از لحاظ ساختاری، نعمت الله طبق انتظاری که از او می رود، عالی عمل کرده است. همه از وسواس کم نظیر او خبر داریم اما در شعله ور این وسواس کاملا در خدمت ساختاری هدفمند و در خدمت محتوا بوده؛ از فرم بصری معنا زا که کاملا با فراز و فرود شخصیت همخوانی دارد،از جمله پلان های کارت پستالی نیمه اول که در تضاد با پلان های ایستا و سرد و ساکن نیمه دوم قرار می گیرد، _ درباره فرم بصری شعله ور، در شماره جدید مجله فیلم به طور مفصل نوشته ام- تا انتخاب لوکیشن های متفاوت و چشم نواز یا هدایت بازیکران فرعی به ویژه امین دارایی که اولین حضور او جلوی دوربین است و کاملا متقاعد کننده رفتار می کند. هر چند بازیگر نقش مصطفی یعنی همان غواص کاملا دم دستی رفتار کرده اما در میان بازی های خوب فیلم، قابل چشم پوشی است- و از همه مهمتر نوع نگاه کارگردان به سوژه که به خوبی یک بدمن را ایرانیزه کرده و با مهندسی جزئیات، فیلمی چشم نواز و گوش نواز ساخته که در جشنواره فجر کمتر مورد توجه قرار گفت اما به مرور جایش را نزد منتقدان باز کرد و این روزها اغلب منتقدان از آن به عنوان بهترین های سال یاد می کنند.
نکته آخر اینکه نکته آخر اینکه ساخت فیلم هایی مثل «شعله ور» و دقت در بافت بصری، یک بار دیگر پتانسیل غنی و سینمایی شهرستان های ایران را برای انتخاب لوکیشن یادآوری می کند. در میان انبوه فیلم های آپارتمانی و عدم توجه به کارکرد لوکیشن و دست کم گرفتن شعور مخاطب و سری دوزی های خوش زرق و برق و فیلم های بزک شده بین المللی- البته در حد لوکیشن های لبنان و ارمنستان و ترکیه!- می توان به لوکیشن های بکر و دست نخورده شهرستان ها توجه کرد. مثلا به سیستان و بلوچستان رفت و «شعله ور» را ساخت و عناصر روایی را با عناصر ساختاری با توجه به جغرافیا و حال و هوایش به خوبی چفت و بست داد.
آخرین خبرها
- «خائن کشی» آنلاین میشود
- مستند «در میان امواج» و روایتی زنانه از جنوب ایران
- تبری بهرام بیضایی از شبکه من و تو
- فیلم کوتاه «پیاده»؛ ایکاش وطن جای بهتری برای ماندن بود
- اکران آنلاین «قیف» از سهشنبه
- اولین اجرای «مزین السلطنه» تقدیم خبرنگاران میشود/ «ژن زامبی» در راه تماشاخانه هما
- وقتی از سینمای حرفه ای و اصیل حرف می زنیم
- نیرویی ماورایی برای فوتبالیستها؛ وقتی یک عشق زنانه میتواند کریستیانو رونالدو را هم دگرگون کند!
- بازگشت دِپ به هالیوود؛ پنه لوپه کروز و جانی دپ در یک فیلم اکشن مهیج بازی میکنند
- «پیر پسر» بهترین فیلم جشنواره لندنبریز شد
- «کیک محبوب من»؛ روایت سهل و ممتنع تنهایی
- فیلم جدید عبدالرضا کاهانی در بخش مسابقه ادینبورگ
- خواننده محبوب کشور: دوست دارم فرهاد مجیدی در ردیف اول کنسرتم مرا تماشا کند!
- رقابت «پیر پسر» در جشنواره ایرلندی
- فیلمی به تهیهکنندگی نوید محمدزاده در جشنواره لوکارنو
- چه کسی با اکران فیلم خارجی مخالف است؟
- تخریب دریک توسط تیم ملی آرژانتین با اشاره به کندریک لامار
- حکایت کوسههای مکانیکی «آروارهها» اسپیلبرگ
- ماراتن عذاب؛ کریستیانو رونالدو و اشکهایی که باید سرازیر میشد
- فیلمهای سعید سهیلی و مهران مدیری در راه سینماها/ تعویق یک هفتهای اکران «یادگار جنوب»
مرتبط با خبر
خبرهای پربازدید
منتظر بمانید..
مستند «جستجو در تنگنا»؛ چیزی که شور زندگی خلق میکند
سینماسینما، محمدرضا امیر احمدی «دونده» شور فیلمسازی را در من بوجود آورد. این نقل معروف حمید نعمتالله است که برای رونمایی مستند «جستجو در تنگنا» به پردیس چهارسو آمده بود. امیر نادری شور فیلمبینی و سینماگردی را در خیلیها بهوجود آورد. البته فقط برای این مستند کارخانی را دوست نداریم....
۱۴۰۴/۰۹/۲۹
این فیلم انعکاس واقعیتهای زندگی آدمهاست/ لیلا حاتمی: حواس کسی به «قاتل و وحشی» نیست
لیلا حاتمی با بیان اینکه «کسانی که برای حمایت از تداوم کار حمید نعمتالله کاری از دستشان برمیآید انجام نمیدهند،» از اینکه کسی حواسش به فیلم «قاتل و وحشی» نیست انتقاد کرد. به گزارش سینماسینما، شش سال از توقیف فیلم «قاتل وحشی» به کارگردانی حمید نعمت الله میگذرد و با...
۱۴۰۴/۰۹/۲۴
بررسی توقیف و انتظار ۶ ساله اکران «قاتل و وحشی»
«قاتل و وحشی» داستان توقیف فیلم حمید نعمتالله و انتظاری شش ساله برگزار خواهد شد. به گزارش سینماسینما، این برنامه را موسسه فرهنگی هنری حقوق هنر با همکاری خانه هنرمندان ایران، انجمن حقوقشناسی، گروه حقوق خانه اندیشمندان علوم انسانی و موسسه مطالعاتی بشیریه در قالب هشتمین پادکست زنده رادیو کارنگ...
۱۴۰۴/۰۹/۲۰
مستند سینمایی «جستجو در تنگنا» رونمایی شد
آئین رونمایی مستند سینمایی «جستجو در تنگنا» به کارگردانی مهرشاد کارخانی ۲۶ آبان در پردیس سینمایی چارسو برگزار شد. نوشته مستند سینمایی «جستجو در تنگنا» رونمایی شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۸/۲۷
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
از وداع آرام با «همایون» تا مأموریت کاریزماتیک «شهرام»
در هفتهای که پشت سر گذاشتیم همایون ارشادی، فرهاد اصلانی، شهرام حقیقتدوست، لاله اسکندری و حمید نعمتالله از مهمترین چهرهها در محافل رسانهای بودند. نوشته از وداع آرام با «همایون» تا مأموریت کاریزماتیک «شهرام» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۸/۲۳
حمید نعمتالله: تا تکلیف «قاتل و وحشی» مشخص نشود «بُت» را به جشنواره نمیدهم
روز گذشته خبری منتشر شد که فیلم «بُت» تازهترین ساخته حمید نعمتالله در چهل و چهارمین جشنواره فجر به نمایش درمیآید. به گزارش سینماسینما، حمید نعمتالله با تکذیب این خبر اعلام کرد: «تا زمانی که تکلیف نمایش فیلم قبلی ام «قاتل و وحشی» مشخص نشود، «بُت» را به جشنواره فجر...
۱۴۰۴/۰۸/۱۶
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
از رویای امیدبخش «رویا» تا سکوت حرفهای «حمید»
در هفتهای که پشت سر گذاشتیم ترانه علیدوستی، حمید نعمتالله، رویا میرعلمی، مهران مدیری و کاظم دانشی از مهمترین چهرههای خبرساز در محافل رسانهای بودند. نوشته از رویای امیدبخش «رویا» تا سکوت حرفهای «حمید» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۵/۳۱
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
یک چالش عجیب در پایانبندی یک فیلم؛ تنش بین سازندگان «پیر پسر» و «قاتل و وحشی» بالا گرفت
سینماسینما؛ جدیدترین قسمت از برنامه سینمایی «هفت»، جمعه ۲۴ مرداد از ساعت ۲۲ به صورت زنده به آنتن شبکه نمایش رفت. در بخشی از این برنامه، بهروز افخمی مطرح کرد که حمید نعمت الله کارگردان «قاتل و وحشی» در تماسی تلفنی که با او داشته مطرح کرده است که اکتای...
۱۴۰۴/۰۵/۲۵
از جشنواره فیلم ۱۰۰ تا همکاری با حمید نعمتالله و کاظم دانشی
آرمان فیاض مدیر فیلمبرداری و کارگردان درباره پروژههای اخیر خود با حمید نعمتالله و کاظم دانشی صحبت کرد و ابراز امیدواری کرد که بتواند فیلم بلند سینمایی خود را بسازد. نوشته از جشنواره فیلم ۱۰۰ تا همکاری با حمید نعمتالله و کاظم دانشی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۲/۱۶
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
انتشار عکس از «بُت» حمید نعمتالله با بازی لیلا حاتمی
با پایان فیلمبرداری «بُت»، اثر تازه حمید نعمتالله پس از پنج ماه نخستین تصویر این فیلم منتشر شد. به گزارش ...ادامه مطلب نوشته انتشار عکس از «بُت» حمید نعمتالله با بازی لیلا حاتمی اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.
۱۴۰۳/۱۲/۱۷
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
«قهرمان»، بعد از «درباره الی…»، بهترین فیلم فرهادی است
سینماسینما، محسن جعفری راد ۱- این متن بدون در نظر گرفتن حواشی حضور قهرمان در جشنواره کن و فرستادنش برای اسکار و… به خود فیلم به طور مستقل می پردازد و داستان را لو نمی دهد چون در روز اول اکران نوشته شده است. ۲- در قهرمان، فیلمساز انگار می...
۱۴۰۰/۰۸/۰۵
چرا جایزه بازیگری نداریم؟!/ درباره داوری جشنواره فیلم کوتاه تهران
سینماسینما، محسن جعفری راد طبق معمول بعد از انتخاب داوران هر جشنواره ای، برخی شاکی هستند و برخی خوشحال اما گاهی برخی چیزها که خیلی بدیهی است، کل جشنواره را با چالش روبرو میکند. به عنوان مثال ما آخر نفهمیدیم چرا جشنواره در یک سال جایزه بازیگری می دهد و...
۱۴۰۰/۰۸/۰۲
«جان داد»؛ ماهیها عاشق میشوند
سینماسینما، محسن جعفری راد فیلم «جان داد»، ساخته سهیلا پورمحمدی در نگاه اول فرم بصری جذاب. خیلی دشوار است هم نماهای کارت پستالی بگیری در حالیکه سوژه و ایده و بسط و گسترش آن از داستانی تلخ حکایت می کند. یک ایده مرکزی بکر که با نوآوری کارگردان به خصوص...
۱۴۰۰/۰۸/۰۱
سال درخشیدن بازیگران/ درباره ٢ فیلم مهم جشنواره فیلم کوتاه تاکنون
سینماسینما، محسن جعفری راد «ماشوم» ساخته حسین میرزامحمدی به خاطر لو نرفتن داستان، طبعا کمتر می شود به جزئیات پرداخت. یک کارگردانی جزئی نگر، فیلمنامه مهندسی شده و سوژه ای جهانشمول که فیلم را تا حالا جزو بهترین های جشنواره قرار می دهد. از آن سوژه ها که در جشنواره...
۱۴۰۰/۰۷/۲۸
محسن جعفری راد: «رنج زیر پوست» را در حمایت از زنان، دختران و حقوق انسانها ساختهام/ نقد دیکتاتوری مردسالارانه
سینماسینما: سعیدحضرتی با محسن جعفری راد کارگردان «رنج زیر پوست» گفتگویی انجام داده که در سایت هنروتجربه منتشر شده است. این گفتگو را میخوانید: محسن جعفریراد اصالت روستاییاش را حفظ کرده و اهل ادا و اطوار دوستان هم نسلش نیست که از موضع بالا رفتار کند، مانیفست صادر کند و...
۱۴۰۰/۰۶/۱۵
رونمایی و اکران مستند رنج زیر پوست / گزارش تصویری
مراسم رونمایی و اکران مستند رنج زیر پوست به کارگردانی محسن جعفری راد و تهیه کنندگی مهدی مطهر و مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی برگزار شد. در این مراسم که جمعه ۵ شهریور در خانه هنرمندان برگزار شد، منتقدان و هنرمندانی چون هوشنگ گلمکانی، کیوان کثیریان، شاهین شجری کهن،...
۱۴۰۰/۰۶/۰۷
مستند «رنج زیر پوست» در گروه هنروتجربه اکران میشود
فیلم مستند «رنج زیر پوست» به کارگردانی «محسن جعفریراد»، پس از دو سال انتظار در نوبت اکران سینمای هنر و تجربه قرار گرفت. به گزارش سینماسینما فیلم رنج زیر پوست اولین ساخته بلند محسن جعفری راد در مقام کارگران مستندساز، در روزهای آینده اکران عمومی خود را در گروه هنر...
۱۴۰۰/۰۶/۰۴
آغاز اکران «رنج زیر پوست»/ مستندی که ساختش ۹ سال طول کشید
مستند اتوبیوگرافی «رنج زیر پوست» ساخته محسن جعفریراد بهزودی اکران خود را در سینماهای گروه هنروتجربه آغاز خواهد کرد. نوشته آغاز اکران «رنج زیر پوست»/ مستندی که ساختش ۹ سال طول کشید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۰/۰۶/۰۲
چرا «زخم کاری» تاثیرگذار است
سینماسینما، محسن جعفری راد۱- مخاطب حرفه ای سینما و تلویزیون ، طبعا می داند که در یکی دو سال اخیر انگار به کارگردان ها و نویسنده ها تحمیل شده که روایت خود را در تاریخی غیر از زمان حال تعریف کنند که نمود عینی اش فیلم های جشنواره فجر سال...
۱۴۰۰/۰۴/۲۱
وقتی فردوسیپورها نباشند…
سینماسینما، محسن جعفری راد برگ برنده های اجرا و کارشناسی یک برنامه تخصصی فوتبالی، به حافظه درست، بیان نکات هوشمندانه که مخاطب حرفه ای هم کمتر می داند، شور و هیجان بخشیدن هنگام حرف زدن، اطلاعات دقیق درباره تمام جنبه های بازی ها، تایمینگ درست هنگام حرف زدن، اشتباه نگرفتن...
۱۴۰۰/۰۴/۱۴