اعتراض به ناپایداری عواطف انسانی/ «قهرمان» فرهادی و تجربه دگربودن  | نیمرخ
|جعبه لایتنر آنلاین|

اعتراض به ناپایداری عواطف انسانی/ «قهرمان» فرهادی و تجربه دگربودن 

lazy_placeholder.gif

218e354a-d950-4d6c-84ef-a2c0d820a9fa-300x300.jpg سینماسینما، معین محب‌علیان

همانطور که می دانیم تجربه گرایی یکی از شاخه های معرفت شناسی است که گاهی در تقابل با خردگرایی قرار می گیرد، حالتی است که فرد نه تنها به خود بلکه به گواهی، دیگران را نیز مبنای رفتارهایی قرار می دهد. شاید صحبت های زیادی از فیلم قهرمان ساخته آقای اصغر فرهادی شده باشد اما بنده روی صحبت را از تجربه گرایی به همین واژه «گواهی» می چرخانم. حتما شنیده ایم که به گواهی تاریخ ایران کشوری متمدن و با سبقه تاریخی است یا به گواهی علم، مندلیف جدول عناصر شیمی را کشف و معرفی کرده است. یافتن و گم کردن طلا در ایران، نقطه ای است نمایشی و حاوی بستر دراماتیک. پلان های تاریخی شیراز در فیلم، گواهی جملاتی قبلی هستند. رحیم گواهی می دهد از شخصیتی بدهکار که جدا از تصمیم های آنی که سراغش می آید میان نقش پدر بودن، تجربه جوانه عشق تازه داشتن و زندانی امید به آزاد شدن، دست و پا می زند. نکته ای که در گواهی این تجربه گرایی از منظر بازیگری می لنگد، گم شدن حلقه اتصال امیر جدیدی به دغدغه های رحیم است و اگر ماجرا را کمی ادامه دهیم به تجربه کردن فیلمنامه نویس برمی خوریم حین نگارش. اگر فیلمنامه قهرمان را بر اساس تجربه گرایی خوانش کنیم، اصغر فرهادی برای خیلی از دیالوگ ها و تصمیمات شخصیت ها چندان نیازی به ارائه توجیه یا اصطلاحا منطق دراماتیک نمی بیند در غیر اینصورت، فردی که گواهی می دهد که مشخصات سکه های گم شده چنین است و چنان، به راستی کیست و از کجا می داند؟ اگر مالک واقعی است چرا می پرسد این سکه ها واقعا طلا هستند؟ اگر نیست از کجا تعداد را می داند؟ شاید هم واقعا مالک بوده و برای فروش مراجعه نکرده و یا هنگامی‌که رحیم، نامزد خود را برای گواهی به اینکه سکه ها را گرفته است و پنجاه تومن مژدگانی به پسر رحیم تقدیم کرده به فرمانداری می برد، آیا پیش بینی نمی کند که طرف پشت میز نشین از خانم گواهی دهنده می پرسد شوهر واقعی ات کجاست؟ شماره اش چند است؟ سکه ها الان کجاست؟ چنین پیچش های رویدادی از همان تقلیل‌گرایی منشا می گیرد که جناب فرهادی گویی آنها را در اولویت دوم قرار داده است. اولویت اول چیستی واژه قهرمان است که به راستی قهرمان کیست؟ چیست؟ و به کدامین گواهی به تاریخ معاش روزانه ما ورود پیدا کرده است؟ رحیم در قهرمان حواسش از کار افتاده است، در نوعی منگی حاصل از جامعه خفه به سر می برد که البته بازیگر می توانست بهتر چنین گواهی را نشان دهد ولی مغزش هنوز کار می کند منتهی تناقضی را حمل می کند که کمی از واقع گرایی به دور است. ضد قهرمان فیلم (محسن تنابنده) اما منطقی است، لحظه ای که گواهی می دهد من جهیزیه  دخترم را فروختم تا قرض های رحیم رو دادم، گویی همان میخی است که استدلالیون بر فرق تجربه گرایی وارد می آورند که البته پای آنها نیز چوبین بُود و چندان در تراز شخصیتی قرار نمی گیرد. طلبکار، صرفا دنبال پولش است که می خواهد جلوی احساساتی شدنش را  بگیرد و البته این کار را با ظرافت و به درستی پیش می برد. قهرمان فیلمی است که فیلمساز در آن دست به تجربه می زند، گواهی اش هم در فیلم موجود است. چنین تصمیمی بسیار شجاعانه و در عین حال هراس انگیز است چرا که سلیقه تماشاگر همچنان در درباره الی، جدایی نادر از سیمین و در درجه بعدی فروشنده اسیر مانده است. فرهادی در قهرمان کمتر مهندسی می کند بیشتر تصمیم گیری می کند. روایت از جنس شدن و دوباره جوری دیگر شدن است. بدین منظور که همواره اندک ذره ای در سکانس های پیشین باقی می ماند تا دست مایه ای شود در ادامه پیشبرد قصه. چنین حالتی در آثار قبلی فرهادی هم مشهود است. قهرمان روایتی است از اعتراض به ناپایداری عواطف انسانی. آدم ها در انحنای آرامش نسبی با توفانی بالقوه روبرو هستند که لکنت زبان گواهی چنین آشوبی است؛ رحیم این لکنت فکری را در غالب لکنت زبان برای فرزندش به یادگار گذاشته است و جامعه زندانی در برون و درون فضایی را از جنس متنی بسته برای نویسنده به ارمغان می آورند. ویژگی شاخص فیلمنامه قهرمان در این است که در عین حال که فضای بسته ای را از لحاظ کنش و روابط انسان ها و همچنین لوکیشن ها ارائه می دهد همزمان ارتباط دال و مدلول چنان است که معانی متفاوتی را می توان از آن تعبیر کرد با این حال روابط علی و معلولی کمی تحت‌الشعاع، نشانه ها قرار گرفته اند.  

منبع: سینما سینما
آدرس کوتاه: https://www.rokh.in/news/90998
دیدگاه

آخرین خبرها
خبرهای پربازدید

اصغر فرهادی

تقدیر جشنواره سارایوو از اصغر فرهادی

اصغر فرهادی، کارگردان و فیلمنامه‌نویس ایرانی و برنده دو جایزه اسکار در سی و دومین جشنواره فیلم سارایوو با جایزه افتخاری «قلب سارایوو» مورد تقدیر قرار می‌گیرد.

۱۴۰۵/۰۴/۲۷

اصغر فرهادی

جشنواره سارایوو به اصغر فرهادی جایزه افتخاری می‌دهد

تابستان امسال جشنواره فیلم سارایوو به پاس قدردانی از اصغر فرهادی فیلمسازی اسکاری ایران، جایزه افتخاری قلب طلایی خود را به این کارگردان مطرح اهدا خواهد کرد. به گزارش سینماسینما، سایت جشنواره فیلم سارایوو با انتشار عکسی از این سینماگر درباره او نوشت: اصغر فرهادی تابستان امسال به جشنواره فیلم...

۱۴۰۵/۰۴/۲۶

محسن مخملباف
محمود کلاری
۳

محمود کلاری رییس هییت داورانِ جشنواره زردآلوی طلایی شد

محمود کلاری، فیلمبردار ایرانی، رییس هیئت داوران مسابقه منطقه‌ای جشنواره فیلم زردآلوی طلایی شد. به گزارش سینماسینما، جشنواره فیلم زردآلوی طلایی اعلام کرد: شما پیشگامان سینمای مدرن ایران – عباس کیارستمی، محسن مخملباف، جعفر پناهی و اصغر فرهادی – را به عنوان مهمانان جشنواره زردآلوی طلایی دیده‌اید. اکنون، مردی را...

۱۴۰۵/۰۴/۰۴

اصغر فرهادی

اصغر فرهادی در پرتغال مسترکلاس کارگردانی برگزار می‌کند

اصغر فرهادی، فیلم‌ساز برنده دو جایزه اسکار، به عنوان یکی از اساتید و مهمانان ویژه بیست و دومین دوره فستیوال بین‌المللی فیلم FEST (کارگردانان جدید | فیلم‌های جدید) راهی کشور پرتغال می‌شود. به گزارش سینماسینما، فرهادی در این رویداد معتبر بین‌المللی که پاتوق کشف استعدادهای نوظهور سینمای جهان است، یک...

۱۴۰۵/۰۳/۲۶

اصغر فرهادی

اصغر فرهادی به پرتغال می‌رود

اصغر فرهادی به عنوان یکی از اساتید و مهمانان ویژه بیست و دومین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم «کارگردانان جدید، فیلم‌های جدید» راهی کشور پرتغال می‌شود.

۱۴۰۵/۰۳/۲۶

اصغر فرهادی

ورایتی گزارش داد؛ فروش گسترده فیلم اصغر فرهادی در بازارهای جهانی

ورایتی در گزارشی نوشته است که: درام پرستارهٔ «داستان‌های موازی» ساختهٔ اصغر فرهادی پس از نخستین نمایش جهانی خود در بخش مسابقهٔ جشنواره فیلم کن، برای پخش بین الملل به مجموعه‌ای گسترده از کشورهای مختلف به فروش رسید؛ اتفاقی که نشان‌دهندهٔ تقاضای بالای جهانی برای تازه‌ترین اثر این فیلمساز برندهٔ...

۱۴۰۵/۰۳/۲۴

اصغر فرهادی

بازار داغ «داستان‌های موازی» فرهادی

فیلم «داستان‌های موازی» ساخته اصغر فرهادی، کارگردان دو بار برنده اسکار، پس از نمایش در بخش مسابقه جشنواره کن، موفق به فروش در بازارهای کلیدی اروپا، آسیا-اقیانوسیه، آمریکای لاتین و کانادا شده است.

۱۴۰۵/۰۳/۲۳

اصغر فرهادی
مسعود بخشی

استقبال از فیلم‌های سینماگران ایرانی در فرانسه چطور است؟

سینماسینما، پاریس از اول سال جاری میلادی تاکنون سه فیلم از سینماگران ایرانی بر پرده رفته‌اند که تازه‌ترین آن «همه خواهران من» مستند بلند از مسعود بخشی است که از چهارشنبه هفته قبل، سوم ژوین، در ۳۵ سالن پاریس و شهرستان‌ها به نمایش درآمد. با توجه به «سانسن‌های پیش نمایش»...

۱۴۰۵/۰۳/۱۹

اصغر فرهادی

هندی‌ها خریدار فیلم فرهادی شدند

شرکت ایمپکت فیلمز هند، حق اکران چند فیلم از آثار جشنواره کن از جمله فیلم «داستان‌های موازی» اصغر فرهادی را به دست آورد.

۱۴۰۵/۰۳/۱۲

اصغر فرهادی
۱

ستاره‌های جشنواره‌‌های سینمایی در سال ۲۰۲۶ کدام‌اند؟/ شانسی برای فیلم‌های مجیدی و فرهادی

سینماسینما، محمد حقیقت سال نوی میلادی آغاز شد و از هم اکنون در رسانه‌های سینمایی آمریکا از جمله ددلاین و همچنین سایت‌های اروپایی، از فیلم‌های بسیاری نام برده‌اند که مدیران جشنواره و منتقدان را وسوسه می‌کند و باید منتظر دیدن آنها در جشنواره‌های مهم مثل کن، ونیز و غیره باشیم....

۱۴۰۴/۱۰/۱۲

امیر جدیدی
۱

رونمایی از تصویر امیر جدیدی در فیلم «زوزه»

تصویر امیر جدیدی در فیلم سینمایی «زوزه» به کارگردانی امید شمس رونمایی شد. نوشته رونمایی از تصویر امیر جدیدی در فیلم «زوزه» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۸/۲۷

امیر جدیدی
۱

امیر جدیدی و هدی زین‌العابدین در «اسکورت»

فیلمبرداری «اسکورت» فیلم جدید یوسف حاتمی‌کیا با بازی امیر جدیدی و هدی زین‌العابدین به پایان رسید. نوشته امیر جدیدی و هدی زین‌العابدین در «اسکورت» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۱۴۰۴/۰۲/۲۱

امیر جدیدی
۲

پایان فیلمبرداری «اسکورت» با حضور امیر جدیدی و هدی زین‌العابدین

فیلمبرداری «اسکورت» فیلم جدید یوسف حاتمی‌کیا با بازی امیر جدیدی و هدی زین‌العابدین به پایان رسید. به گزارش سینماسینما، اکشن ماجراجویانه «اسکورت» به تهیه‌کنندگی محمدرضا منصوری به مسائل ملتهب شوتی‌ها می‌پردازد که پس از چالش‌های فراوان در نهایت توانست مجوز ساخت بگیرد. فیلمبرداری «اسکورت» چندماه پیش در سکوت کامل خبری...

۱۴۰۴/۰۲/۲۱

امیر جدیدی

فروش بلیت «سی‌صد» از یکشنبه آغاز می‌شود

بلیت فروشی پروژه تازه‌ی سهراب پورناظری از ظهر یکشنبه سوم تیرماه ساعت ۱۲ در سایت ایران کنسرت آغاز می‌شود. به گزارش سینماسینما، سهراب پورناظری که در سال ۱۴۰۱ کنسرت نمایش «سی‌صد» را با داستانی درباره کتاب‌سوزیِ نیشابور و نجات شاهنامه‌ها به کارگردانی امیر جدیدی، روی صحنه برده بود، این بار...

۱۴۰۳/۰۴/۰۲

امیر جدیدی

گفت‌وگو با منصور بهرامی؛ به مردم ایران می‌گویم که قلبم همیشه با آنهاست

«منصور بهرامی» تنیسور سرشناس و حرفه‌ای ایرانی گفت: امیر جدیدی بازیگر بی‌نظیری است و جزو تنیس‌بازان خوب است. به مردم ایران می‌گویم که قلبم همیشه با آنهاست. «منصور بهرامی» تنیس‌باز ...ادامه مطلب نوشته گفت‌وگو با منصور بهرامی؛ به مردم ایران می‌گویم که قلبم همیشه با آنهاست اولین بار در بانی...

۱۴۰۳/۰۳/۱۲

امیر جدیدی
۳

امیر جدیدی، منصور بهرامی می‌شود

امیر جدیدی، منصور بهرامی می‌شود

امیر جدیدی در فیلم بیوگرافی «منصور» در نقش منصور بهرامی تنیسور مشهور ایرانی ایفای نقش می‌کند. به گزارش سینماسینما، کمپانی فرانس تی‌وی حق پخش جهانی فیلم بیوگرافی «منصور» به کارگردانی «رومالد بولانژه» را در اختیار گرفته که روایتی از زندگی منصور بهرامی تنیسور مشهور از ایرانی و مهاجرت او به...

۱۴۰۳/۰۲/۱۰

امیر جدیدی
۳

امیر جدیدی بازیگر نقش تنیسور ایرانی در فیلم فرانسوی شد

امیر جدیدی بازیگر نقش تنیسور ایرانی در فیلم فرانسوی شد

‎امیر جدیدی در فیلم بیوگرافی «منصور» در نقش منصور بهرامی تنیسور مشهور ایرانی ایفای نقش می‌کند. ‎به گزارش ایسنا، کمپانی فرانس تی‌وی حق پخش جهانی فیلم بیوگرافی «منصور» به کارگردانی ...ادامه مطلب نوشته امیر جدیدی بازیگر نقش تنیسور ایرانی در فیلم فرانسوی شد اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.

۱۴۰۳/۰۲/۱۰

اصغر فرهادی
امیر جدیدی
۱

چرا امیر جدیدی برای “قهرمان” وزن کم کرد؟

امیر جدیدی در گفتگویی با هالیوود ریپورتر درباره شرایط انتخاب به عنوان بازیگر نقش رحیم در فیلم سینمایی «قهرمان» صحبت کرد. به گزارش ایسنا، اصغر فرهادی در ابتدا قصد داشت ...ادامه مطلب

۱۴۰۰/۱۰/۲۲

اصغر فرهادی
امیر جدیدی
۱

بدهی‌هایی که هیچ انسان صادقی توان پرداختش را ندارد

مجله نیویورک‌تایمز در مطلبی با عنوان «انجام کار درست، با دلیلی اشتباه» به بررسی فیلم‌سینمایی «قهرمان» ساخته اصغر فرهادی پرداخته است. به گزارش سینماسینما، ای‌.او‌.اسکات در مطلیی که در نیویورک‌تایمز منتشر شد، نوشته است: آخرین فیلم اصغر فرهادی، «قهرمان»، این جمله را از نمایشنامه «قتل در کلیسای جامع» نوشته تی....

۱۴۰۰/۱۰/۲۱

امیر جدیدی
۱

چرا امیر جدیدی برای "قهرمان" وزن کم کرد؟

امیر جدیدی در گفتگویی با هالیوود ریپورتر درباره شرایط انتخاب به عنوان بازیگر نقش رحیم در فیلم سینمایی «قهرمان» صحبت کرد.

۱۴۰۰/۱۰/۲۲