به یاد دو استاد موج نو سینمای ایران؛ آرامش در درود بیکران
سینماسینما، ساسان گلفر؛
من ار زآن که گردم به مستی هلاک/ به آیین مستان بریدم به خاک/ به تابوتی از چوب تاکم کنید/ به راه خرابات خاکم کنید/ به آب خرابات غسلم دهید/ پس آنگاه بر دوش مستم نهید/ مریزید بر گور من جز شراب/ میارید در ماتمم جز رباب/ ولیکن به شرطی که در مرگ من/ ننالد به جز مطرب و چنگ زن/ تو خود حافظا سر ز مستی متاب/ که سلطان نخواهد خراج از خراب
این قطعه شعر که در مقطع آن تخلص حافظ آمده و در «سفینه حافظ» تصحیح شدهی مسعود جنتی عطایی در زمرهی ساقینامههای منتسب به خواجه حافظ شیرازی از آن یاد شده است، البته لحن و زبان آن شاعر را ندارد و به احتمال زیاد از حافظ نیست؛ اما گویی تفألی است که برای هنرمندان بزرگ معاصر ایران زده شده باشد.
ناصر تقوایی (۱۴۰۴-۱۳۲۰) یکی از تأثیرگذارترین سینماگران موج نو سینمای ایران دیروز، ۲۲ مهر ۱۴۰۴ درست در دومین سالگرد به قتل رسیدن یکی دیگر از تأثیرگذارترین سینماگران موج نو سینمای ایران، داریوش مهرجویی (۱۴۰۲-۱۳۱۸) و مانند او در ۸۴ سالگی از دنیا رفت. با این حال، قرینههای تقویمی تنها جنبهی مشترک تقدیر آن دو نبود. هر دو فیلمساز در ادبیات نیز تبحر داشتند و داستان و رمان مینوشتند. تقوایی مجموعه داستان «تابستان همان سال» را در کارنامه دارد و مهرجویی «در خرابات مغان»، «سفر به سرزمین فرشتگان» و «برزخ ژوری». هر دو اقتباس ادبی داشتند و از جمله از غلامحسین ساعدی اقتباس کردند، تقوایی «آرامش در حضور دیگران» را در سال ۱۳۴۷ بر اساس داستانی از آن نمایشنامهنویس ساخت و مهرجویی «گاو» را در سال ۱۳۴۸ بر اساس داستان کوتاهی از ساعدی و با کمک او در مقام فیلمنامهنویس جلوی دوربین برد. مهرجویی از ایبسن و سالینجر اقتباس کرد و تقوایی از همینگوی. هر دو واقعاً عاشق فرهنگ و ادبیات و هنر ایران بودند و حتی در آثار اقتباسی خود از ادبیات جهان به معنای واقعی کلمه ایرانی بودند. ناصر تقوایی حتی سرود «ای ایران» را به دستمایهی فیلمی به همین نام بدل کرد. هر دو علاوه بر سینما عاشق هنرهای تصویری بودند. تقوایی در عکاسی تبحر داشت و مهرجویی عضو هیئت مدیره موزه هنرهای معاصر بود. هر دو فیلمنامهنویس بودند و البته هردو فیلمنامههایی داشتند که اجازهی ساختنشان را نیافتند. و هر دو با آنکه از بنیانگذاران سینمای مدرن ایران در دهههای ۴۰ و ۵۰ خورشیدی بودند، آن اندازه که شایستهشان بود در ایران معاصر بود قدر ندیدند.
مهرجویی در خانهاش به قتل رسید و تقوایی مدام با محرومیت و ممنوعیت از ساختن آثارش مواجه شد که تکتک این موارد دست کمی از قتل هنر و هنرمند نداشت. ناصر تقوایی غیر از چند فیلم مستند مهم و یک فیلم کوتاه داستانی (رهایی)، در تمام عمر فقط توانست پنج فیلم بلند داستانی «آرامش در حضور دیگران»، «صادق کرده»، «نفرین»، «ناخدا خورشید»، «کاغذ بیخط»، یک اپیزود از مجموعه «قصههای کیش» و سریال «داییجان ناپلئون» را بسازد که البته با همین تعداد هم به اندازهی کافی تأثیرگذار و تاریخساز بود؛ اما طی چهار دههی اخیر امکان خلق آثار دیگری که قصد ساختنشان را داشت، از جمله «کوچک جنگلی»، «انسان کامل»، «زنگی و رومی»، «چای تلخ» و «کبریت بیخطر» به او داده نشد. شاید اگر این امکان را میداشت، تأثیر به مرتب بیشتری در پیشبرد فرهنگ و هنر و تمدن ایران بر جا میگذاشت و حیف که این امکان از ایران و از مردم ایران دریغ شد.
اکنون وصیت ناصر تقوایی که با تابوت و با حضور سفیدپوشان به خانهی ابدی بدرقه شود تا در درود بیکران هنردوستان ایرانی به آرامش برسد، همچون تفأل سازندهی «ناخدا خورشید» به «سفینه حافظ» به نظر میرسد:
ولیکن به شرطی که در مرگ من
ننالد به جز مطرب و چنگ زن…
آخرین خبرها
- «خائن کشی» آنلاین میشود
- مستند «در میان امواج» و روایتی زنانه از جنوب ایران
- تبری بهرام بیضایی از شبکه من و تو
- فیلم کوتاه «پیاده»؛ ایکاش وطن جای بهتری برای ماندن بود
- اکران آنلاین «قیف» از سهشنبه
- اولین اجرای «مزین السلطنه» تقدیم خبرنگاران میشود/ «ژن زامبی» در راه تماشاخانه هما
- وقتی از سینمای حرفه ای و اصیل حرف می زنیم
- نیرویی ماورایی برای فوتبالیستها؛ وقتی یک عشق زنانه میتواند کریستیانو رونالدو را هم دگرگون کند!
- بازگشت دِپ به هالیوود؛ پنه لوپه کروز و جانی دپ در یک فیلم اکشن مهیج بازی میکنند
- «پیر پسر» بهترین فیلم جشنواره لندنبریز شد
- «کیک محبوب من»؛ روایت سهل و ممتنع تنهایی
- فیلم جدید عبدالرضا کاهانی در بخش مسابقه ادینبورگ
- خواننده محبوب کشور: دوست دارم فرهاد مجیدی در ردیف اول کنسرتم مرا تماشا کند!
- رقابت «پیر پسر» در جشنواره ایرلندی
- فیلمی به تهیهکنندگی نوید محمدزاده در جشنواره لوکارنو
- چه کسی با اکران فیلم خارجی مخالف است؟
- تخریب دریک توسط تیم ملی آرژانتین با اشاره به کندریک لامار
- حکایت کوسههای مکانیکی «آروارهها» اسپیلبرگ
- ماراتن عذاب؛ کریستیانو رونالدو و اشکهایی که باید سرازیر میشد
- فیلمهای سعید سهیلی و مهران مدیری در راه سینماها/ تعویق یک هفتهای اکران «یادگار جنوب»
مرتبط با خبر
خبرهای پربازدید
منتظر بمانید..
دنبال ارجاع دادن به فیلم «لیلا» نبودم
مهدی برزکی کارگردان فیلم سینمایی «حال خوب زن» مطرح کرد که به دنبال ارجاع دادن به فیلم «لیلا» ساخته داریوش مهرجویی نبوده و اینکه فیلمش مخاطب را به یاد فیلم او انداخته برایش ارزشمند است. نوشته دنبال ارجاع دادن به فیلم «لیلا» نبودم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۱۱/۱۶
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
تحلیل بازیگری نیکی کریمی؛ شمایل زن فیلسوف و پرسشگر
سینماسینما، آریو همتی سنت بازیگری زنان در ایران یکی از پربارترین سنتهای بازیگری زنان در جهان سینما محسوب میشود. این امر نخست به سبب حضور سینماگران اندیشهمحور و دوم اندیشهگرایی طیف زیادی از زنان بازیگر که توانستند تعداد زیادی از کاراکترها را در دیالکتیک بازیگر ـ متن شکل بدهند به...
۱۴۰۴/۱۰/۱۴
منتظر بمانید..
نمایش «بانو»ی داریوش مهرجویی در بنیاد حریری
فیلم سینمایی «بانو» به کارگردانی داریوش مهرجویی در بنیاد حریری بابل روی پرده می رود. به گزارش سینماسینما، داریوش مهرجویی بعد از موفقیت «هامون» این بار روایتی زنانه از فیلم تحسین شده خود را در داستان فیلم «بانو» در معرض علاقه مندان خود قرار داده است. داستان فیلم درباره زنی...
۱۴۰۴/۰۹/۲۹
منتظر بمانید..
سینمای ما چه سرسبز بود!/به بهانه نمایش نسخه بازسازی شده سارا مهرجویی در موزه سینما
محمد تاجیک در سینما آفیس نوشت :پنجشنبه بعدازظهر که برای تماشای نسخه بازسازی شده فیلم سارا ساخته داریوش مهرجویی، مجبور شدم در یک روز بارانی به موزه سینما بروم ابتدا خیلی پشیمان شدم چون مسیر طولانی را برای رسیدن به موزه طی کردم. موزه سینما نسبت به جایی که...
۱۴۰۴/۰۹/۲۹
منتظر بمانید..
اکران نسخه مرمت شده یکی از فیلمهای مهم داریوش مهرجویی
نسخه مرمت شده یکی از مهمترین فیلمهای داریوش مهرجویی که خودش هم آن را دوست داشت، در موزه سینما به نمایش درمیآید. به گزارش سینماسینما، روز پنجشنبه، ۲۷ آذرماه نسخه مرمتشده فیلم «سارا» ساخته داریوش مهرجویی که محصول سال ۱۳۷۱ است، نمایش داده میشود؛ فیلمی که مهرجویی لوح سپاس سفارت...
۱۴۰۴/۰۹/۲۴
منتظر بمانید..
نمایش نسخه مرمتشده فیلم «سارا» در موزه سینما
نسخه مرمتشده فیلم سینمایی «سارا» به کارگردانی داریوش مهرجویی ۲۷ آذر در موزه سینما نمایش داده میشود. نوشته نمایش نسخه مرمتشده فیلم «سارا» در موزه سینما اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۹/۲۴
«لیلا» در آینه مکتب نقد عمیقگرا
سینماسینما، آریو همتی پیام فیلم «لیلا» (۱۳۷۵) این است که هر غیر ما، دیگری یا ابژه نیست که ما باعنوان نشستن در جایگاه سوژه بتوانیم آن را حذف کنیم. «لیلا»ی مهرجویی بنا بر مقولهبندی ساختاریک در نوع سینمای فراساختارگرا قرار میگیرد.و بنا بر سوژههای بیستگانه فرائیستی در نوع جنسیت سوژه...
۱۴۰۴/۰۸/۲۴
یادداشتی بر کتاب «سینماگر متفکر: گفتوگو با داریوش مهرجویی»/ فراتر از تصویر؛ از جهان فلسفه تا زبان سینما
سینماسینما، عزیزالله حاجیمشهدی؛ کتاب «سینماگر متفکر: گفتوگو با داریوش مهرجویی» تازهترین اثر ارزشمند دکتر بهمن مقصودلو، پژوهشگر، مستند ساز؛ منتقد و مدرس نام آشنای سینما؛ تجربه یی بینظیر از تاریخ و هنر سینمای ایران در اختیار خواننده میگذارد. مقصودلو، که دانشآموخته مطالعات سینما در مقطع دکتری از دانشگاه کلمبیا و...
۱۴۰۴/۰۸/۱۸
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
محسن امیریوسفی: روزی در این مملکت دادگاه رسیدگی به جنایات فرهنگی تشکیل میشود
محسن امیریوسفی در مراسم کانون کارگردانان در مورد ناصر تقوایی گفت: شاید آقایان تقوایی و مهرجویی و کیارستمی و بیضایی و دیگران همه سانسورچی ها را بخشیده باشند ولی تاریخ باید درست روایت شود. به گزارش سینماسینما، در برنامه نمایش فیلم تنگنا از امیرنادری در سینما فرهنگ، محسن امیریوسفی –...
۱۴۰۴/۰۷/۲۷
منتظر بمانید..
از خانه تا شهر؛ تداوم فلسفهی زیستن در سینمای مهرجویی
نشست اکران و نقد و بررسی فیلم «طهران، تهران» ساختهی داریوش مهرجویی و مهدی کرپور در سینما اندیشه به مناسبت هفتهی تهران برگزار شد. به گزارش سینماسینما، امیرحسین بهروز، نویسنده و منتقد سینما گفت: در وهلهی نخست باید به جایگاه این فیلم دو اپیزودی در کارنامهی کارگردانهای هر کدام از...
۱۴۰۴/۰۷/۱۶
اولیای دم مرحوم مهرجویی و محمدیفر از حکم قصاص گذشت کردند
رئیس کل دادگستری استان البرز با اعلام گذشت اولیای دم مرحوم داریوش مهرجویی و رقیه محمدیفر در خصوص حکم قصاص متهم ردیف اول پرونده گفت: وکلای اولیای دم درخواست دیه و تعیین مجازات برای جنبه عمومی جرم قتل عمد را ارائه کردهاند. به گزارش سینماسینما به نقل از خبرگزاری میزان،...
۱۴۰۴/۰۵/۱۳
نگاهی هرمنوتیکی به «پیرپسر»/ از «درخت گلابی» تا چاقوی خونآلود: تراژدی چهل سالهها
سینماسینما، حسین شیخ الاسلامی خطر لو رفتن داستان دهه شصتیها، که حالا پا به پنجمین دههی عمرشان گذاشتهاند، هنوز سرگرداناند، گویی در پیچ و خمهای تاریخ گم شدهاند، و این سرگردانی، مثل سایهای سنگین، در سینمای ایران هم دنبالشان کرده است، از روزهایی که با «درخت گلابی» داریوش مهرجویی، با...
۱۴۰۴/۰۴/۲۰
همصدایی چهرههای مهم فرهنگی و اجتماعی با فرزندان مهرجویی
بیش از ۵۰۰ نفر از چهرههای مهم فرهنگی و اجتماعی در بیانیهای با ستودن شهامت فرزندان مهرجویی در نه گفتن به اعدام و حرکت در مسیر عدالت بدون خشونت حمایت خود را از آنها اعلام کردند. به گزارش سینماسینما، در این بیانیه آمده است: «مریم، صفا و مونا مهرجویی عزیز،...
۱۴۰۴/۰۳/۰۳
واکنش مونا مهرجویی به حکم پرونده قتل والدینش؛ ما درخواست اعدام نداریم
مونا مهرجویی در واکنش به اعلام حکم پرونده قتل والدینش در استوری صفحه اینستاگرامش مطلبی منتشر کرد. به گزارش سینماسینما، او نوشته است: «با سلام. در رابطه با پرونده قتل مادر و پدرم، حکم قاتلین صادر شده و یک نفر به اعدام محکوم شده؛ من و خانوادهام درخواست اعدام نداریم....
۱۴۰۴/۰۲/۲۴
رییس کل دادگستری استان البرز اعلام کرد: تایید حکم قصاص برای قاتل مهرجویی و محمدیفر
رئیس کل دادگستری استان البرز با اعلام تایید احکام صادره در خصوص پرونده قتل مرحوم مهرجویی و همسرش در دیوانعالی کشور گفت که بر این اساس، رای دو بار قصاص نفس متهم ردیف اول تایید و جهت طی فرایند اجرا ارسال شد. به گزارش سینماسینما، حسین فاضلی هریکندی در گفتوگو...
۱۴۰۴/۰۲/۲۴
رای پرونده قتل داریوش مهرجویی؛ رئیس کل دادگستری تاییدش کرد
رئیس کل دادگستری استان البرز با اعلام تایید احکام صادره در خصوص پرونده قتل داریوش مهرجویی و همسرش در دیوانعالی ...ادامه مطلب نوشته رای پرونده قتل داریوش مهرجویی؛ رئیس کل دادگستری تاییدش کرد اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.
۱۴۰۴/۰۲/۲۴
منتظر بمانید..
درنگی بر خارج از متنِ «هامون»/ مهم است این چیزها را بدانیم؟
سینماسینما، حبیب باوی ساجد آیا مهم است خارج از متن رخدادهای یک فیلم و هر اثر هنری دیگری را بدانیم؟ آیا دانستن چنین چیزهایی می تواند یارای فیلمساز در فیلم ساختن باشد و نوعی آموزشِ فیلمسازی؟ مهم است بدانیم داریوش مهرجویی پیش از این که فیلم «هامون» را به این...
۱۴۰۴/۰۱/۱۵
وکیل مادر وحیده محمدیفر: پرونده قتل مهرجویی و محمدیفر بسته نشده/ حکم صادره قطعی نیست
نوبان فشندی، وکیل مادر وحیده محمدیفر میگوید: نحوه لباس پوشیدن داریوش مهرجویی در زمان قتل شائبه انتظار او برای رسیدن مهمان یا مهمانان مهمی را ایجاد میکند. به گزارش سینماسینما، بهاره شبانکارئیان در روزنامه اعتماد نوشت: هفته گذشته برخی خبرگزاریها به نقل از وکیل متهمان پرونده قتل کارگردان مشهور سینمای...
۱۴۰۳/۱۲/۲۷
دیوان عالی کشور تایید کرد؛ حکم قصاص و زندان عاملان قتلِ داریوش مهرجویی و وحیده محمدیفر
دیوان عالی کشور حکم قصاص و زندان عاملان قتل داریوش مهرجویی و همسرش را مورد تایید قرار داد. به گزارش سینماسینما، داریوش مهرجویی، کارگردان و نخبه سینمایی ایران و همسرش یک سال قبل در ویلای شخصیشان در کرج به طرز فجیعی به قتل رسیدند. ماموران بعد از تحقیق و بررسی...
۱۴۰۳/۱۲/۲۲
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
ویدیو/ واکنش هنرمندان و نویسندگان نسبت به توهین به مزار غلامحسین ساعدی
سینماسینما، پاریس هفته گذشته، خبری عجیب در شبکههای اجتماعی و برخی وبسایتهای غیررسمی منتشر شد که از اقدامی توهینآمیز بر مزار غلامحسین ساعدی نویسنده ارزشمند و سناریست فیلم های «گاو» و «دایره مینا» ساخته های داریوش مهرجویی و «آرامش در حضور دیگران» به کارگردانی ناصر تقوایی حکایت داشت. گفته میشد...
۱۴۰۳/۱۰/۰۹
بازخوانی موضوع تصویر زن در سینمای داریوش مهرجویی
برنامه بزرگداشت زندهیاد داریوش مهرجویی و نشستی با عنوان «بازخوانی تصویر زن در سینمای داریوش مهرجویی» در خانه هنرمندان ایران ...ادامه مطلب نوشته بازخوانی موضوع تصویر زن در سینمای داریوش مهرجویی اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.
۱۴۰۳/۰۹/۱۹
در مراسم زادروز زندهیاد «داریوش مهرجویی» مطرح شد؛ مهرجویی سهم عمدهای در بخشهای مختلف تاریخ سینمای ایران دارد
مراسم زادروز زندهیاد «داریوش مهرجویی» با حضور هنرمندان عصر ۱۷ آذر ماه در موزه سینما برگزار شد. به گزارش سینماسینما، در بخش نخست این مراسم دومین پادکست رادیو موزه سینما به صورت حضوری و زنده توسط مژگان اصغری و رضا آفتابی اجرا شد. در بخشهای مختلف و متنوع این پادکست...
۱۴۰۳/۰۹/۱۸
مهرجویی سهم عمدهای در بخشهای مختلف تاریخ سینمای ایران دارد
علیرضا زریندست در مراسم زادروز داریوش مهرجویی در موزه سینما گفت: مهرجویی سهم عمدهای در بخشهای مختلف تاریخ سینمای ایران دارد، از جمله موجی که پس از آثار مهرجویی در سینمای ایران به راه افتاد. نوشته مهرجویی سهم عمدهای در بخشهای مختلف تاریخ سینمای ایران دارد اولین بار در سوره...
۱۴۰۳/۰۹/۱۸
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
منتظر بمانید..
پیشنهاد غافلگیرکننده مهرجویی به بیتا فرهی
بیتا فرهی در روایتی از بازیگریاش پس از بازی در فیلم «هامون» داریوش مهرجویی گفته است: در حالی که در ...ادامه مطلب نوشته پیشنهاد غافلگیرکننده مهرجویی به بیتا فرهی اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.
۱۴۰۳/۰۹/۱۸
برگزاری ویژهبرنامه داریوش مهرجویی در موزه سینما
ویژهبرنامه داریوش مهرجویی در قالب برنامه پادکست حضوری شنبه هفدهم آذرماه در موزه سینمای ایران برگزار خواهد شد. نوشته برگزاری ویژهبرنامه داریوش مهرجویی در موزه سینما اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.
۱۴۰۳/۰۹/۱۴
موزه سینما برگزار میکند: «مهرجویی؛ سینماگر فیلسوف»
ویژه برنامه «داریوش مهرجویی» در قالب برنامه پادکست حضوری در موزه سینما برگزار خواهد شد. به گزارش سینماسینما، هفدهم آذرماه؛ همزمان با زادروز زندهیاد داریوش مهرجویی ویژه برنامه این هنرمند فقید سینما با موضوع «مهرجویی؛ سینماگر فیلسوف» در موزه سینما برگزار میشود. این برنامه همراه با اجرای پادکستی از زندگی...
۱۴۰۳/۰۹/۱۴
ویژهبرنامهای به مناسبت زادروز داریوش مهرجویی
ویژه برنامه «داریوش مهرجویی» در قالب برنامه پادکست حضوری در موزه سینما برگزار خواهد شد. به گزارش مهر، هفدهم آذر ...ادامه مطلب نوشته ویژهبرنامهای به مناسبت زادروز داریوش مهرجویی اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.
۱۴۰۳/۰۹/۱۴
انتخاب هیات رییسه جدید انجمن تهیهکنندگان مستقل سینما
مجمع عمومی انجمن تهیهکنندگان مستقل سینمای ایران با انتخاب اعضای هیأت رئیسه جدید برگزار شد. به گزارش سینماسینما، مجمع عمومی انجمن تهیهکنندگان مستقل سینمای ایران با یاد و بزرگداشت داریوش مهرجویی و دو سینماگر تازه درگذشته عضو این انجمن همراه بود. براساس خبر رسیده از انجمن، این مجمع در سالن...
۱۴۰۳/۰۹/۰۲
برگزاری مجمع عمومی انجمن تهیه کنندگان مستقل
مجمع عمومی انجمن تهیه کنندگان مستقل سینمای ایران با یاد و بزرگداشت داریوش مهرجویی و دو سینماگر تازه درگذشته عضو ...ادامه مطلب نوشته برگزاری مجمع عمومی انجمن تهیه کنندگان مستقل اولین بار در بانی فیلم. پدیدار شد.
۱۴۰۳/۰۹/۰۲